Prapremiera odbędzie się 6 listopada na Trzeciej Scenie.
fot. Przemek P. Kaczmarek / Teatr Nowy w Poznaniu
Teatr Nowy im. Izabelli Cywińskiej w Poznaniu rozpoczął próby do spektaklu „Rybą nie jestem” w reżyserii Marii Bruni. Bohaterką przedstawienia będzie Teresa Zarzeczańska-Różańska, pierwsza Polka, która przepłynęła kanał La Manche. Prapremiera odbędzie się 6 listopada 2026 roku na Trzeciej Scenie.
Zarzeczańska-Różańska zapisała się w historii polskiego sportu 30 sierpnia 1975 roku. Pokonała kanał La Manche na trasie z Dover do Wissant w czasie 11 godzin i 10 minut. Była wielokrotną mistrzynią i rekordzistką Polski, zawodniczką Lecha Poznań oraz reprezentantką kraju. Z Poznaniem była związana przez znaczną część życia, a w 2021 roku otrzymała tytuł Honorowej Obywatelki Miasta Poznania.
Jej przeprawa przez La Manche była jednym z najgłośniejszych osiągnięć polskiego pływania długodystansowego tamtego czasu. Przygotowania do niej odbywały się w realiach dalekich od dzisiejszego zawodowego sportu. Zarzeczańska-Różańska przez lata mierzyła się nie tylko z wymaganiami treningowymi, lecz również z ograniczeniami organizacyjnymi i finansowymi. Do realizacji planu potrzebowała wsparcia osób, które pomogły doprowadzić wyprawę do skutku.
Historię swojej sportowej drogi opisała później w autobiograficznej książce „Kraulem przez Kanał La Manche”.
Maria Bruni pracowała nad materiałem poświęconym Zarzeczańskiej-Różańskiej już wcześniej. 8 października 2025 roku w Teatrze Nowym odbyło się czytanie performatywne „Rybą nie jestem” według jej scenariusza i w jej reżyserii. Wystąpili w nim Martyna Zaremba-Maćkowska i Sylwester Piechura.
Latem 2026 roku projekt był rozwijany podczas XV Rezydencji Artystycznej Sopot Non-Fiction, poświęconej teatrowi dokumentalnemu. W pracy uczestniczyli Maria Bruni, Maria Rybarczyk, Martyna Zaremba-Maćkowska, Paweł Hadyński i Sylwester Piechura. Fragment przygotowywanego przedstawienia został pokazany 28 sierpnia podczas Maratonu Non-Fiction.
Twórców interesuje przede wszystkim doświadczenie samej przeprawy: wielogodzinny wysiłek, zmęczenie, rytm oddechu i kolejne etapy drogi przez kanał. W tę sytuację wpisane zostają wspomnienia bohaterki i wydarzenia z jej życia. Nie będzie to więc klasyczna, chronologiczna biografia sportowczyni, lecz próba scenicznego przyjrzenia się temu, co mogło towarzyszyć jej podczas jednego z najważniejszych dni w życiu.
Prapremiera „Rybą nie jestem” odbędzie się 6 listopada na Trzeciej Scenie Teatru Nowego w Poznaniu.
Tekst i reżyserię przygotowuje Maria Bruni. Scenografię tworzy Greg Hojdys, za reżyserię świateł odpowiada Łukasz Wieczorek, muzykę komponuje Lena Michajłów, video przygotowuje Yuliya Tabenska, a choreografię Katarzyna Leszek. Inspicjentką jest Agnieszka Rydellek.
W obsadzie znaleźli się Maria Rybarczyk, Martyna Zaremba-Maćkowska, Paweł Hadyński i Sylwester Piechura.
„Rybą nie jestem” przypomni postać silnie związaną z Poznaniem, której wyczyn sprzed ponad pół wieku do dziś pozostaje jednym z ważnych wydarzeń w historii polskiego pływania. Teatr Nowy sięga po tę biografię w momencie, gdy pamięć o Teresie Zarzeczańskiej-Różańskiej nadal jest w mieście żywa, a jej historia daje materiał znacznie szerszy niż opowieść o sportowym rekordzie.
