Był to pierwszy sezon teatru w Legnicy kierowanego przez Łukasza Czuja.
fot. Teatr im. Heleny Modrzejewskiej w Legnicy
Pięć premier, 140 spektakli zagranych na pięciu scenach, ponad 16,5 tysiąca widzów, wzrost frekwencji o ponad 10 procent, ponad 350 działań edukacyjnych, uruchomienie nowego systemu sprzedaży biletów, zmiana identyfikacji wizualnej teatru oraz rozpoczęty remont Sceny na Piekarach – tak w liczbach i najważniejszych wydarzeniach zamyka się sezon 2025/2026 w Teatrze im. Heleny Modrzejewskiej w Legnicy.
Był to jednocześnie pierwszy sezon kierowany przez Łukasza Czuja, który objął stanowisko dyrektora z ambicją nie tylko budowania nowego repertuaru, ale także przeprowadzenia głębokich zmian organizacyjnych i programowych w jednej z najważniejszych scen dramatycznych Dolnego Śląska.
To jednak nie koniec intensywnego okresu dla legnickiego zespołu. Choć sezon teatralny dobiegł końca, Teatr im. Heleny Modrzejewskiej nie zwalnia tempa i obecnie reprezentuje Legnicę podczas jubileuszowej, 30. edycji Festiwalu Szekspirowskiego w Gdańsku. W programie prestiżowego wydarzenia znalazły się dwa legnickie przedstawienia. W konkursie SzekspirOFF dwukrotnie zaprezentowany zostanie autorski monodram Pawła Palcata „Ryszard III Wrażliwy”, a festiwalową obecność teatru zwieńczą pokazy legendarnego „Hamleta, Księcia Danii”, jednego z najważniejszych spektakli w historii legnickiej sceny, granego od ćwierć wieku i od lat zajmującego wyjątkowe miejsce w historii polskiego teatru.
Portal Teatr dla Wszystkich jako pierwszy publikuje pełny komentarz dyrektora Teatru im. Heleny Modrzejewskiej w Legnicy Łukasza Czuja, przygotowany z okazji zakończenia sezonu 2025/2026. To obszerna, szczera i wielowątkowa wypowiedź, w której dyrektor nie ogranicza się wyłącznie do przedstawienia statystyk czy podsumowania działalności artystycznej. Opowiada również o kulisach pierwszego roku swojej pracy, wyzwaniach związanych z zarządzaniem instytucją, sytuacji finansowej teatru, zmianach organizacyjnych oraz planach rozwoju na najbliższe lata.
Jak podkreśla Łukasz Czuj, pierwsze miesiące jego kadencji przypadły na okres wymagający podejmowania trudnych decyzji. Teatr musiał zmierzyć się z zastaną sytuacją finansową, równocześnie realizując zaplanowane premiery i przygotowując kolejne przedsięwzięcia artystyczne. Przez wiele miesięcy praca całego zespołu przebiegała również w cieniu planowanego kompleksowego remontu głównego gmachu przy Rynku, który miał zostać sfinansowany ze środków programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko (FEnIKS). Ostatecznie, mimo wysoko ocenionego wniosku, projekt nie otrzymał dofinansowania, co wymusiło zmianę planów inwestycyjnych i przesunięcie modernizacji głównej siedziby na przyszłość. Jednocześnie, dzięki wsparciu Samorządu Województwa Dolnośląskiego oraz Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, rozpoczął się długo oczekiwany remont Sceny na Piekarach, która ma stać się nowoczesnym centrum teatralno-edukacyjnym dla mieszkańców Legnicy.
Miniony sezon był również czasem intensywnej pracy artystycznej. Do repertuaru weszło pięć nowych premier, teatr zdobył prestiżową Nagrodę Specjalną im. Stanisława Hebanowskiego w konkursie „Klasyka Żywa”, prezentował swoje spektakle na ogólnopolskich festiwalach, rozwijał program dostępności dla osób ze szczególnymi potrzebami oraz konsekwentnie poszerzał ofertę edukacyjną dla dzieci, młodzieży i seniorów. Równolegle prowadzono działania modernizacyjne, zmieniano sposób komunikacji z publicznością, rozwijano sprzedaż internetową i przygotowywano instytucję do kolejnych wyzwań repertuarowych oraz organizacyjnych.
Szczególną wartość ma jednak osobista refleksja dyrektora, który po raz pierwszy tak szeroko podsumowuje pierwszy rok swojej kadencji. To nie tylko bilans zakończonego sezonu, ale również próba nakreślenia kierunku, w którym ma rozwijać się Teatr im. Heleny Modrzejewskiej w najbliższych latach. W komentarzu Łukasz Czuj mówi o potrzebie budowania nowoczesnego teatru XXI wieku, otwartego na nowe technologie, różnorodne formy artystyczne i społeczne wyzwania, a także o planach związanych z jubileuszem 50-lecia polskiej sceny dramatycznej w Legnicy, który przypada w 2027 roku.
Mój pierwszy sezon w roli dyrektora Teatru im. H. Modrzejewskiej w Legnicy był z jednej strony trudnym startem, związanym z dużą zastaną stratą finansową, z drugiej zaś – czasem bardzo intensywnej pracy, w którym udało się zrealizować wiele projektów i przygotować nowe działania. Rozpoczęliśmy proces przebudowy całej instytucji – zarówno od strony programowej, jak i organizacyjnej. Pomimo problemów w pierwszych miesiącach udało się utrzymać produkcję zaplanowanych tytułów, a z czasem wdrożyć do realizacji wiele nowych przedsięwzięć. Przez cały ten czas żyliśmy w cieniu planowanego remontu Dużej Sceny, który miał być realizowany ze środków unijnych w ramach programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko (FEnIKS). Wymuszało to konieczność planowania działań na czas co najmniej trzyletniego zamknięcia Dużej Sceny i głównego gmachu. Niestety, na początku kwietnia okazało się, że mimo przygotowania bardzo dobrego wniosku finansowania nie otrzymamy, w związku z czym temat dużego i kompleksowego remontu głównego gmachu schodzi na dalszy plan. Udało się natomiast, dzięki wsparciu naszego organizatora – Samorządu Województwa Dolnośląskiego – przygotować remont Sceny na Piekarach, który rozpoczęliśmy 1 lipca. Informacje na temat premier i innych przedsięwzięć teatru – a było ich bardzo dużo, znajdują się w zestawieniu poniżej.
Chciałbym, abyśmy nadal stawiali sobie ambitne cele, odważnie odkrywali nowe obszary tematyczne i gatunkowe, nie bali się zabierać głosu w ważnych społecznie sprawach, a jednocześnie potrafili tworzyć dobrą rozrywkę. Chcemy szybko i konsekwentnie zmieniać sposób funkcjonowania całej instytucji oraz budować nowoczesny teatr XXI wieku – wykorzystujący nowe technologie i dynamicznie reagujący na otaczającą nas rzeczywistość społeczną. Jednym z najważniejszych wyzwań jest informatyzacja teatru, zmiana identyfikacji wizualnej, wprowadzenie nowego systemu sprzedaży online oraz budowa nowej strony internetowej. Część tych zamierzeń udało się już zrealizować, inne są w trakcie przygotowania. Przede wszystkim chcemy jednak produkować więcej nowych spektakli, grać więcej przedstawień i pozyskiwać nowych widzów. W tym sezonie wiele z tych planów udało się spełnić. Bilans produkcji w pierwszym roku jest naprawdę imponujący (5 premier, wystawa, remonty, przeniesienia starych tytułów). Udało się także ułożyć na nowo budżet teatru i wygospodarować środki na nowe produkcje. Po raz pierwszy Teatr im. H. Modrzejewskiej w Legnicy dysponuje wydzielonym budżetem produkcyjnym.
Po raz pierwszy równolegle gramy na kilku scenach: trzech w głównym gmachu – Dużej Scenie, Scenie w Klubokawiarni Modjeska oraz Scenie na Strychu – a także na Scenie na Piekarach, która od ponad roku jest regularnym miejscem prezentacji spektakli. Położona w centrum dużego osiedla scena przechodzi obecnie gruntowny remont. Od początku listopada wracamy tam do regularnego grania i budujemy nowy repertuar. Otrzymaliśmy wsparcie z MKiDN na realizację dwóch jesiennych premier w ramach cyklu „Piekary – Nowa energia”.
Produkcja i eksploatacja spektakli na kilku scenach oznaczają wiele wyzwań – zarówno technicznych, jak i strukturalnych. To obecnie największa bariera w rozwoju teatru: ograniczone zasoby kadrowe ekip technicznych. Mimo ponawianych ogłoszeń trudno znaleźć fachowców do pracy w oświetleniu czy w zespole montażystów sceny.
Rok 2027 będzie dla Teatru im. H. Modrzejewskiej czasem ważnego jubileuszu – 50-lecia polskiej sceny dramatycznej w Legnicy. Chcemy potraktować go nie tylko jako okazję do spojrzenia wstecz, lecz także jako moment nowego otwarcia programowego. Planujemy wzbogacić repertuar o nowe gatunki sceniczne i ponownie opowiedzieć o mieście: jego powojennej historii, przemianach po 1989 roku oraz doświadczeniu gwałtownej transformacji, które do dziś kształtuje Legnicę.
Dobiegł końca sezon teatralny 2025/26 – pierwszy sezon dyrektorski Łukasza Czuja w Legnicy. Jego plon to pięć premier: System Sulta w reż. Mateusza Pakuły, Córka dyktatora Macieja Podstawnego, Hiroszima znów zatańczy Ewy Galusińskiej, Dziewczyny z Abu-Dhabi w reż. Łukasza Czuja i Nowa Księga dżungli w reż. Katarzyny Hory. Konsekwentnie tworzymy repertuar adresowany do różnych grup odbiorców, poszerzając listę gatunków i tematów obecnych na naszym afiszu.
Nowy wystrój zyskała Klubokawiarnia Modjeska, jej przestrzeń została przygotowana do realizacji małych spektakli i koncertów. Na dawnej klatce wejściowej do teatru otwarta została wystawa stała Od demokracji do autokracji – Liegnitz w latach 30. XX wieku. Do stałego repertuaru weszły Nocne Zwiedzanie Teatru, cieszące się bardzo dużym zainteresowaniem widzów. Na Dużą Scenę przenieśliśmy spektakl Katarzyna, czyli o szkodach, jakie przynosi lektura powieści. W zupełnie nowej formule odbył się tegoroczny teatralny Sylwester – prezentacji spektaklu towarzyszyła specjalna oprawa i uroczysty toast.
Komisja artystyczna XI edycji Konkursu na Inscenizację Dawnych Dzieł Literatury Polskiej i Europejskiej „Klasyka Żywa” przyznała Spektaklowi Katarzyna, czyli o szkodach, jakie przynosi lektura powieści prestiżową Nagrodę Specjalną im. Stanisława Hebanowskiego za europejskie, najciekawsze odkrycie repertuarowe.
Gościliśmy na ogólnopolskich festiwalach: Festiwalu Monodramu Kobiecego „Mała czarna” w Bielsku-Białej (Hiroszima znów zatańczy) i Opolskich Konfrontacjach Teatralnych „Klasyka Żywa” (Katarzyna, czyli o szkodach, jakie przynosi lektura powieści). Dzieki dofinansowaniu z programu MKiDN „Kultura Dostępna” rozpoczęliśmy cykl prezentacji spektakli dla osób ze szczególnymi potrzebami.
W tym sezonie zagraliśmy 140 spektakli na pięciu scenach: Dużej Scenie im. Gadzickiego, Scenie na Strychu, Scenie w Klubokawiarni Modjeska, Scenie na Nowym Świecie i Scenie na Piekarach. Po raz pierwszy Teatr im. H. Modrzejewskiej grał regularnie w tym sezonie spektakle wieczorne od czwartku do niedzieli. Frekwencja wyniosła ponad 16 500 widzów i była o ponad 10 % większa niż w poprzednim sezonie.
Na naszej scenie odbyła się w październiku uroczysta Sesja Sejmiku Województwa Dolnośląskiego oraz Dzień Sołtysa. Gościliśmy też Galę Finałową Festiwalu Srebra.
1 kwietnia uruchomiliśmy nowy system sprzedaży biletów on-line. Od teraz widzowie naszego teatru w łatwy i intuicyjny sposób mogą dokonać zakupu biletów na spektakle Teatru im. H. Modrzejewskiej. Zmienia się także identyfikacja graficzna naszego teatru – w tym sezonie nowe premiery zapowiadane były przez plakaty fotograficzne, z wizerunkami aktorów, zrealizowanymi w ramach inscenizowanych sesji fotograficznych.
Niezwykle intensywnie działała nasza teatralna edukacja. W ramach Klubu Gońca Teatralnego prowadziliśmy zajęcia dla wszystkich grup wiekowych, od najmłodszych po seniorów (przez cały sezon działało 6 grup). Sezon zakończyliśmy w czerwcu trzydniowymi finałowymi pokazami spektakli na Piekarach. Przeprowadziliśmy także kolejne etapy Ogólnopolskiego Konkursu Recytatorskiego. Działania edukacyjne obejmowały także warsztaty towarzyszące prezentacjom spektakli, spektakle dla dzieci i młodzieży powstawały we współpracy z grupami fokusowymi. Łącznie zrealizowaliśmy ponad 350 działań edukacyjnych, w których wzięło udział prawie 2500 osób.
Nowy sezon rozpoczniemy równie intensywnie: po siedmiu latach pożegnamy się z Portretem Polaka po szkodzie, grając 5 i 6 września jego dwa ostatnie spektakle na Dużej Scenie, w nowej aranżacji i z nowymi piosenkami. Na przedpremierowych pokazach zaprezentujemy Historię na śmierć i życie Patryka Warchoła na podstawie elektryzującego reportażu Wojciecha Tochmana o słynnej zbrodni sprzed trzydziestu lat. Będzie też dramatyzowane czytanie komedii kryminalnej Pięć kobiet i trup, monodram muzyczny Hiroszima znów zatańczy Ewy Galusińskiej i powrót familijnej Córki dyktatora. Na deser kolejna rozmowa z cyklu „Teatr, jakiego nie znasz” – spotkanie z aktorem (i nie tylko) Łukaszem Kucharzewskim.
1 lipca ruszył remont Sceny na Piekarach. 1,6 miliona złotych od samorządu województwa dolnośląskiego oraz ponad 0.5 miliona z programu MKiDN „Infrastruktura” pozwoli w ciągu czterech miesięcy odnowić i wyposażyć to jedyne w swoim rodzaju miejsce, tak aby mogło pełnić swoje kulturalne funkcje zgodnie z aktualnymi standardami.
Scena na Piekarach, gdzie Teatr im. H. Modrzejewskiej działa (z przerwami) od 2004 roku, zasłynęła w całej Polsce takimi spektaklami, jak Made in Poland Przemysława Wojcieszka, Dziady Lecha Raczaka i III Furie Marcina Libera. Jest to także miejsce nie tak spektakularnych, a bardzo ważnych działań edukacyjnych Teatru pod szyldem Klubu Gońca Teatralnego i Stowarzyszenia Inicjatyw Twórczych. Od 2011 budynek stał pusty, w 2024 został zakupiony przez naszego organizatora Samorząd Województwa Dolnośląskiego na własność i stała się naszą stałą scena kameralną.
Wyjątkowa w skali Polski – scena teatralna, położona na oddalonym od centrum miasta dużym osiedlu, po remoncie posiadać będzie trzy wielofunkcyjne sale, zamieniając dawny pawilon w centrum teatralno-edukacyjne. Będą nowe toalety, dwa nowe wejścia do budynku. Po remoncie budynek dysponował będzie dwiema salami widowiskowymi, nowym foyer, które także może pełnić rolę sali wielofunkcyjnej, nowymi toaletami. Pojawi się dużo nowego sprzętu oświetleniowego, akustycznego, techniki sceny zakupionego z dotacji MKiDN i wkładu własnego zrealizowanego przy wsparciu naszego organizatora (który także finansuje cały remont) Samorządu Województwa Dolnośląskiego.
Ponieważ budynek liczy sobie już niemal pół wieku i został zaprojektowany do celów handlowych, a nie teatralnych, będzie musiał zostać poddany istotnym przeróbkom. Jednocześnie, jak zapewnia dyrekcja Teatru im. H. Modrzejewskiej, jego unikalny charakter będzie w dużej mierze zachowany.
Nowe wejście do budynku, od strony alejki osiedlowej, wraz z dużą przeszkloną witryną, symbolicznie otwierać będzie tą przestrzeń na miasto i osiedle.
Planowane zakończenie remontu to 25 października, a już 7 listopada w odnowionych wnętrzach ma się odbyć premiera spektaklu Historia na śmierć i życie Patryka Warchoła według głośnego reportażu Wojciecha Tochmana o pierwszej kobiecie skazanej w III RP na dożywocie za morderstwo.
Niestety, jak się okazało w końcu marca 2026, w ostatnim rozdaniu programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko (FEnIKS) – nasz wniosek na kompleksowy remont gmachu przy Rynku 39, mimo spełnienia wszystkich standardów i wysokich ocen, nie został zakwalifikowany do puli dofinansowań. W związku z tym – plany modernizacji sceny, zaplecza administracyjnego i technicznego muszą zostać przesunięte na bliżej nieokreśloną przyszłość. Będziemy oczywiście nadal aplikowali do nowych programów dotacyjnych.
W czasie wakacji nie zwalniamy tempa! Teatr im. H. Modrzejewskiej będzie w tym roku wyjątkowo mocno reprezentowany podczas jubileuszowej 30. edycji Festiwalu Szekspirowskiego w Gdańsku.
28 lipca Paweł Palcat dwukrotnie wystąpi w monodramie Ryszard III Wrażliwy, prezentując własne, autorskie odczytanie słynnego dramatu i odgrywając wszystkie występujące w nim postacie. Spektakl będący opowieścią o inności, niedopasowaniu i ludzkiej potrzebie dominacji zakwalifikowano do finału konkursu SzekspirOFF. Warto wspomnieć, że pięć lat temu Palcat (i jego pies Mania) zdobył w tym samym konkursie nagrodę specjalną za duodram Mój niepokój jest Twoim niepokojem.
30 lipca również dwukrotnie zostanie pokazany legnicki Hamlet, Książę Danii, flagowe przedstawienie Teatru im. H. Modrzejewskiej, grane od ćwierć wieku na Nowym Świecie w obsadzie zmieniającej się tak, jak zmieniały się pokolenia obecne na widowni. Hamletami byli w nim m.in. Tomasz Kot i Radosław Krzyżowski, Poloniuszami Janusz Chabior i Paweł Wolak, Klaudiuszem Przemysław Bluszcz i Robert Gulaczyk, Gertrudą Anita Poddębniak i Ewa Galusińska.
Prezentacje Hamleta, Księcia Danii będą ukoronowaniem kilku dekad obecności legnickiego Teatru im. H. Modrzejewskiej na tym prestiżowym festiwalu. Po raz pierwszy pojawiliśmy się tam w 1996 roku z Jak wam się podoba, zdobywając nagrodę dla najlepszego spektaklu szekspirowskiego w sezonie. To samo wyróżnienie zdobył później także Koriolan w 1999 roku. W Gdańsku pokazaliśmy także Hamleta, Księcia Danii (2002 podczas Urodzin Szekspira), Portową opowieść (2004), Otella (2006 – nagrody dla Jacka Głomba za reżyserię i dla Ewy Galusińskiej za rolę Desdemony), Kochanków z Werony (2011), Juliusza Cezara (2025), a także dramatyzowany pokaz kostiumów Małgorzaty Bulandy Sen Szekspira (2003).
Teatr im. H. Modrzejewskiej w Legnicy
