„Tytus Andronikus” na otwarcie sezonu w Teatrze Horzycy

W Teatrze im. Wilama Horzycy w Toruniu trwają intensywne próby do „Tytusa Andronikusa” Williama Szekspira w reżyserii Marcina Libera. Spektakl otworzy sezon 2026/2027 na Dużej Scenie. Premiera odbędzie się 2 października, a więc już za niespełna trzy tygodnie. Teatr publikuje właśnie kolejne zdjęcia z prób, w których uczestniczą także zawodnicy wrestlingu Biesiad Strong i John Blade.

O planach realizacji „Tytusa Andronikusa” Marcin Liber mówił już kilka miesięcy temu w obszernym wywiadzie dla Teatru dla Wszystkich. Zapowiadał wówczas powrót do klasyki i zdradził, że specjalnie dla toruńskiego przedstawienia powstaje nowy przekład dramatu przygotowywany przez Macieja Stroińskiego. W rozmowie padła jeszcze data 3 października; ostatecznie teatr wyznaczył premierę na 2 października 2026 roku.

Przeczytaj nasz wywiad z Marcinem Liberem: „Nie wyszedłem z teatru od momentu debiutu”

„Tytus Andronikus”, uważany za jeden z najwcześniejszych dramatów Szekspira, jest zarazem jednym z najbardziej brutalnych jego utworów. Tytus, rzymski wódz powracający ze zwycięskiej wojny z Gotami, odmawia objęcia cesarskiego tronu. Składa jednak w ofierze syna pojmanej królowej Gotów Tamory. Kiedy Tamora zostaje żoną nowego cesarza, rozpoczyna zemstę na Tytusie i jego rodzinie. Każda kolejna zbrodnia domaga się następnej, a walka o władzę zmienia się w spiralę przemocy.

Toruńska inscenizacja ma wyprowadzić tę historię wyraźnie we współczesność. Teatr zapowiada spektakl odnoszący dramat Szekspira do dzisiejszej polityki i mediów – rzeczywistości, w której decyzje pojedynczych ludzi mogą wpływać na życie milionów, a przemoc przestaje być ukrywana i staje się częścią publicznego widowiska. Liber wprowadza do przedstawienia również wrestling. W obsadzie znaleźli się zawodnicy John Blade i Biesiad Strong, a inscenizowana walka, widowiskowość oraz fizyczność tego sportu mają współtworzyć sceniczną opowieść o władzy i zemście.

Szczególnie interesujący będzie język przedstawienia. Maciej Stroiński przygotował nowy przekład „Tytusa Andronikusa” specjalnie na potrzeby tej realizacji. Nie jest to więc sięgnięcie po istniejącą wersję Szekspira, ale tłumaczenie powstające w bezpośrednim związku z toruńską inscenizacją.

Stroiński jest tłumaczem literatury pięknej, dramatu i filozofii, krytykiem teatralnym oraz doktorem nauk humanistycznych. Studiował w Instytucie Sztuk Audiowizualnych Uniwersytetu Jagiellońskiego, z którym był następnie związany jako wykładowca. Publikował m.in. w „Dwutygodniku”, „Przekroju” i na e-teatr.pl. Tłumaczy przede wszystkim literaturę anglojęzyczną. Ma na koncie m.in. nowe polskie wydanie „Stonera” Johna Williamsa, książki Shaloma Auslandera, dramaty Oscara Wilde’a i Petera Shaffera oraz przekłady Szekspira przygotowywane dla polskich scen. 

Twórcy

William Szekspir – „Tytus Andronikus”

przekład: Maciej Stroiński
reżyseria: Marcin Liber
scenografia i kostiumy: Mirek Kaczmarek
muzyka: Rafał Ryterski
choreografia: Hashimotowiksa
asystentka scenografa: Maria Mordarska
asystent kompozytora: Hubert Polański
asystent reżysera: Michał Darewski
asystent reżysera: Franciszek Liber

Obsada

Matylda Podfilipska, Joanna Rozkosz, Adam Cywka (gościnnie), Michał Darewski, Jarosław Felczykowski, Aleksander Gałązka (gościnnie), Paweł Kowalski, Niko Niakas (gościnnie), Paweł Pabisiak, Igor Tajchman, Grzegorz Wiśniewski, Konrad Żygadło.

Chór: Małgorzata Abramowicz, Karina Krzywicka, Anna Magalska, Mirosława Sobik, Jolanta Teska, Agnieszka Wawrzkiewicz.

Sportowcy: John Blade i Biesiad Strong.

Premiera „Tytusa Andronikusa” odbędzie się 2 października 2026 roku na Dużej Scenie Teatru im. Wilama Horzycy. Kolejne przedstawienia zaplanowano na 3, 4 i 6 października. Podczas spektaklu 4 października rodzice i opiekunowie będą mogli skorzystać z organizowanej przez teatr opieki nad dziećmi.

Toruńska premiera zapowiada się tym ciekawiej, że „Tytus Andronikus” pojawi się w najbliższym czasie także w Warszawie. Jak ustalił kilka dni temu Teatr dla Wszystkich, ten sam dramat ma przygotować w Teatrze Powszechnym Oliver Frljić – reżyser „Klątwy”, który po dekadzie wraca do pracy na scenie przy Zamoyskiego. Według naszych nieoficjalnych informacji premiera planowana jest na marzec 2027 roku; szczegóły repertuaru Powszechnego teatr ma przedstawić 15 września.

Oznaczałoby to rzadką i bardzo ciekawą konfrontację dwóch realizacji jednego z najmniej wystawianych dramatów Szekspira w odstępie zaledwie kilku miesięcy: Marcina Libera w Toruniu i Olivera Frljicia w Warszawie. Tym bardziej warto przyglądać się temu, w jaki sposób Liber, Stroiński i cały toruński zespół odczytają historię o przemocy, zemście i politycznej władzy.