Zwieńczeniem Roku Marii i Edmunda Wiercińskich stało się opracowanie indeksu nazwisk do dwutomowej „Korespondencji Marii i Edmunda Wiercińskich z lat 1925–1957”.
fot. Instytut Sztuki PAN
Dzięki obchodom Roku Marii i Edmunda Wiercińskich 2025–2026 udało się przygotować „Indeks nazwisk” do dwutomowej publikacji „Korespondencja Marii i Edmunda Wiercińskich z lat 1925–1957” pod redakcją Marka Piekuta. To ważne uzupełnienie wydawnictwa, które znacząco ułatwi badaczom, teatrologom i miłośnikom historii teatru korzystanie z jednego z najcenniejszych zbiorów dokumentujących życie artystyczne XX wieku.
Autorzy przedsięwzięcia dziękują Monice Krawul, która opracowała indeks, oraz Instytutowi Teatralnemu, wydawcy książki, za uzupełnienie publikacji o to niezwykle potrzebne narzędzie badawcze.
Dorobek Marii i Edmunda Wiercińskich pozostaje jednym z fundamentów historii polskiego teatru. Oboje należeli do najwybitniejszych twórców XX wieku – byli aktorami, reżyserami i pedagogami, związanymi między innymi z Redutą Juliusza Osterwy, Teatrem Ateneum, a po II wojnie światowej również z życiem teatralnym Warszawy i Wrocławia.
Maria Wiercińska była aktorką, tancerką, reżyserką teatralną i radiową oraz wykładowczynią PIST-u i PWST. W Reducie Juliusza Osterwy poznała Edmunda Wiercińskiego, z którym związała nie tylko życie prywatne, ale i artystyczne. Występowała na scenach Lwowa, Łodzi, Poznania i Warszawy, tworząc ponad czterdzieści ról teatralnych. Zajmowała się również choreografią oraz prowadziła w Instytucie Reduty kurs techniki tanecznej i tańca artystycznego. Była także wybitną propagatorką kultury żywego słowa i jedną z prekursorek pedagogiki teatru w Polsce.
Edmund Wierciński zadebiutował jako aktor w Reducie Juliusza Osterwy w 1921 roku. Choć wyrósł z idei teatru poszukiwań tworzonego przez Osterwę, szybko wypracował własny język artystyczny, odchodząc od realizmu na rzecz teatru poetyckiego i eksperymentalnego. Jako reżyser, inscenizator i pedagog wywarł ogromny wpływ na rozwój polskiej sztuki teatralnej oraz kolejne pokolenia twórców.
Związki Wiercińskich z polskim teatrem upamiętnia również Wrocławski Teatr Współczesny, którego patronem Edmund Wierciński jest od 12 lipca 1967 roku, natomiast Maria Wiercińska została współpatronką tej sceny 17 listopada 2021 roku.
Przygotowanie indeksu do korespondencji Wiercińskich stanowi kolejne ważne działanie na rzecz ochrony i popularyzacji ich dorobku. To nie tylko praktyczne uzupełnienie wydawnictwa, ale także symboliczne zwieńczenie Roku Marii i Edmunda Wiercińskich oraz przypomnienie o miejscu, jakie zajmują oni w historii polskiego teatru.
