Program realizowany jest przez Narodowy Instytut Muzyki i Tańca we współpracy z operatorami wybranymi w drodze konkursu.
mat. plakat Teatru KTO
Teatr KTO w Krakowie jest jednym z pięciu operatorów programu Przestrzenie Sztuki – Taniec w edycji 2026–2028. To pierwsza odsłona programu zaplanowana w trybie trzyletnim, a jej całkowity budżet wynosi 7 500 000 zł.
Program realizowany jest przez Narodowy Instytut Muzyki i Tańca we współpracy z operatorami wybranymi w drodze konkursu. Każdy z nich otrzyma 1 440 000 zł na trzy lata działań, czyli 480 000 zł rocznie. Operatorzy muszą zapewnić wkład własny, finansowy lub niefinansowy, na poziomie co najmniej 20 procent przyznanych środków.
W konkursie oceniono sześć wniosków. Komisja powołana przez Narodowy Instytut Muzyki i Tańca zarekomendowała pięciu operatorów: Kielecki Teatr Tańca, białostockie partnerstwo Fundacji Rozwoju Sztuki Tańca, Białostockiego Teatru Lalek i Białostockiego Ośrodka Kultury, Teatr KTO w Krakowie, Instytut Kultury Miejskiej w Gdańsku wraz z Gdańskim Archipelagiem Kultury oraz Bytomski Teatr Tańca i Ruchu Rozbark.
W cyklu prezentującym operatorów programu Przestrzenie Sztuki – Taniec 2026–2028 przyglądamy się instytucjom, które przez najbliższe trzy lata będą odpowiadały za rozwój i wspieranie środowiska tanecznego w swoich regionach. Tym razem przedstawiamy Teatr KTO w Krakowie.
Teatr KTO w latach 2026–2028 będzie odpowiadał za działania programu Przestrzenie Sztuki – Taniec w Krakowie i Małopolsce.
Objęcie funkcji operatora programu skomentował dyrektor Teatru KTO Jerzy Zoń:
„Z ogromną radością i wdzięcznością przyjęliśmy rolę operatora programu Przestrzenie Sztuki – Taniec. Dziękujemy Instytutowi Muzyki i Tańca za zaufanie. To dla nas nie tylko wyróżnienie, ale przede wszystkim zobowiązanie.
Taniec i ruch od zawsze były ważną częścią naszej tożsamości artystycznej. Interesuje nas ciało jako narzędzie opowieści, emocji i spotkania z widzem. Dlatego z prawdziwą satysfakcją otwieramy w Teatrze KTO przestrzeń, która będzie miejscem realnego wsparcia dla niezależnych artystek i artystów tańca: twórców poszukujących, odważnych, budujących własny język wypowiedzi.
Od lat konsekwentnie pracujemy na rzecz rozwoju tej dziedziny, między innymi powołując do życia nowy festiwal na teatralnej mapie Polski – Festiwal Ciało i Czas. Zawsze byliśmy otwarci na świat artystów teatru fizycznego i nowe formy ekspresji. Teraz możemy nadać tym działaniom jeszcze szerszy wymiar.
Wierzymy, że Przestrzenie Sztuki – Taniec w naszym teatrze staną się miejscem dialogu, eksperymentu i spotkania: twórców z widzami, idei z praktyką, ruchu z myślą.
Zapraszamy do wspólnego budowania tej przestrzeni”.
To wybór ważny z kilku powodów. Teatr KTO nie jest instytucją tańca w wąskim znaczeniu tego słowa, ale od lat działa na styku różnych form scenicznych: teatru plenerowego, performansu, teatru ruchu, działań miejskich i projektów angażujących szeroką publiczność. Właśnie dlatego jego obecność w programie może poszerzyć sposób myślenia o tańcu jako praktyce artystycznej obecnej nie tylko na klasycznej scenie, lecz także w przestrzeni publicznej i w działaniach interdyscyplinarnych.
W konkursie Narodowego Instytutu Muzyki i Tańca Teatr KTO uzyskał 103 punkty, zajmując trzecie miejsce wśród wszystkich wyłonionych operatorów programu.
Komisja konkursowa, w której skład weszli Katarzyna Gardzina, Magdalena Juźwik, Monika Myśliwiec, Jacek Przybyłowicz oraz Joanna Stasina, rekomendowała do realizacji programu pięć podmiotów z całej Polski. Obok Krakowa znalazły się w tym gronie Kielce, Białystok, Gdańsk oraz Bytom.
Krakowski teatr został założony w 1977 roku. Przez dekady wypracował własny język oparty na pracy zespołowej, obrazie, rytmie, ruchu i kontakcie z widzem. Jest także organizatorem międzynarodowego ULICA Festival, jednego z najważniejszych w Polsce wydarzeń poświęconych teatrowi ulicznemu i plenerowemu. Od 2005 roku Teatr KTO działa jako miejska instytucja kultury.
W ramach programu Przestrzenie Sztuki – Taniec Teatr KTO ma pełnić funkcję regionalnego operatora. Oznacza to nie tylko organizację wydarzeń, ale również budowanie warunków dla pracy twórców i twórczyń tańca w Krakowie oraz Małopolsce. W programie przewidziano prezentacje spektakli, działania rezydencyjne, projekty edukacyjne oraz współpracę z niezależnym środowiskiem tanecznym.
– Program Przestrzenie Sztuki – Taniec w Krakowie jest dla nas nie tylko platformą wsparcia artystów, ale przede wszystkim dowodem na to, jak silnym i dynamicznym ośrodkiem tańca staje się nasz region. Z roku na rok obserwujemy rosnącą jakość projektów, odwagę twórczą i coraz większą obecność krakowskich artystów na mapie ogólnopolskiej i międzynarodowej. To ogromny sukces całego środowiska, instytucji, twórców i partnerów, którzy wspólnie budują przestrzeń dla rozwoju tańca współczesnego. Cieszymy się, że jako Teatr KTO możemy być częścią tego procesu i aktywnie współtworzyć jego kierunek – mówi Martyna Nowakowska, kierowniczka działu promocji Teatru KTO.
Istotne jest również to, że Teatr KTO nie będzie działał sam. W realizację programu zaangażowane są podmioty związane z krakowską i małopolską sceną tańca, między innymi Krakowski Teatr Tańca, Krakowskie Centrum Choreograficzne oraz fundacje Crush on Trash, Milla i Łagodnie. Taki układ może stworzyć zaplecze dla środowiska, które od lat rozwija się poza dużymi instytucjami repertuarowymi, często w trybie projektowym i przy ograniczonym dostępie do stałej infrastruktury.
Najważniejsze pytanie dotyczy więc tego, w jaki sposób trzyletni model finansowania wpłynie na stabilność działań. Dotychczas program Przestrzenie Sztuki – Taniec działał od 2020 roku, jednak edycja 2026–2028 po raz pierwszy została zaplanowana w dłuższej perspektywie. To daje operatorom więcej czasu na budowanie relacji z artystami, publicznością i lokalnymi partnerami.
W przypadku Teatru KTO szczególnie interesujące będzie połączenie doświadczenia instytucji miejskiej z energią niezależnych twórców tańca. Kraków ma dość mocne środowisko choreograficzne, ale podobnie jak wiele innych miast – potrzebuje narzędzi wspierających produkcję, rezydencje, prezentacje i rozwój publiczności. Program może stać się jednym z takich narzędzi, jeśli środki nie ograniczą się do pojedynczych wydarzeń, lecz pozwolą na systematyczną pracę.
W ramach zaplanowanych na 2026 rok działań, widzowie zobaczą nowe premiery dużego formatu, kameralne prezentacje – również plenerowe oraz przedstawienia pozostałych operatorów z całej Polski.
Prezentacja pierwszego zwycięzcy open call’a na prezentację spektakli scenicznych odbędzie się już 11 kwietnia o godz. 20.00 w Teatrze KTO. Krakowska publiczność zobaczy spektakl „Miazga” w reżyserii Stanisława Buldera i Artura Grabarczyka.
Projekt kładzie również duży nacisk na rozwój kompetencji i dobrostan środowiska tanecznego proponując m.in. prozdrowotne spotkania regeneracyjne RESTORATIVE. Profesjonalizację sektora wspiera Akademia Krytyxx (cykl warsztatów poświęconych analizie tańca) czy Krakowskie Kino Tańca oraz warsztaty z produkcji zero waste, uczące upcyklingu w tworzeniu scenografii i kostiumów.
Program zapewnia artystom profesjonalne zaplecze do pracy przez rezydencje choreograficzne oraz inicjatywę „Spółdzielnia Sztuki”, która mapuje i udostępnia infrastrukturę niezbędną do realizacji projektów. Jednocześnie znacząco wykracza poza działania jedynie o charakterze tanecznym. Istotnym elementem są zaplanowane warsztaty Dance for DP – wspierające osoby z chorobą Parkinsona.
Taniec ma nie tylko silną artystyczną funkcję, ale również bardzo dużą moc społeczną. Bardzo cieszę się, że w ramach naszych “Przestrzeni Sztuki” odbywać się będą warsztaty dla osób z chorobą Parkinsona. Metoda ta jest również bardzo użyteczna dla osób z niepełnosprawnościami fizycznymi oraz w innych chorobach. Myślę, że nie tylko dobrze ukazuje aspekt zdrowotny, ale również siłę integracji i więzi społecznych, a także przeciwdziała wykluczeniu – dodała Agata Moląg z Fundacji Milla.
Przestrzenie Sztuki – Taniec w Krakowie i Małopolsce będą więc testem partnerskiego modelu organizacji programu. Teatr KTO wnosi do niego doświadczenie instytucji znającej pracę z różnymi typami przestrzeni i publiczności. Partnerzy taneczni wnoszą natomiast kompetencje środowiskowe, choreograficzne i edukacyjne. Od jakości tej współpracy zależeć będzie, czy program stanie się realnym wsparciem dla twórców tańca, czy jedynie kolejnym kalendarzem wydarzeń.
Taniec przestał być postrzegany jedynie w kategoriach rozrywki czy estetycznego doświadczenia. Taniec stał się pełnoprawnym językiem współczesności, narzędziem opisu świata, uczestnikiem dyskursu społecznego i politycznego. To medium, które nie tylko komentuje rzeczywistość, ale również zajmuje w nim stanowiska. To także obszar o realnym potencjale gospodarczym i społecznym. Taniec buduje wspólnoty i relacje, daje przestrzeń do prawdziwego, fizycznego spotkania. Przestrzenie Sztuki Taniec Kraków, to nie jednorazowy program, ale początek procesu, który ma szansę wykreować dom dla tańca w Krakowie. – podsumowuje jeden z inicjatorów przedsięwzięcia, Eryk Makohon z Krakowskiego Teatru Tańca.
W poprzednim tekście z cyklu pisaliśmy o całej strukturze programu, jego budżecie i pięciu operatorach wybranych przez Narodowy Instytut Muzyki i Tańca. Teraz najważniejsze staje się przyglądanie temu, co każdy z nich zrobi z powierzonymi środkami. W Krakowie i Małopolsce odpowiedzialność za ten proces bierze na siebie Teatr KTO.
Program Przestrzenie Sztuki – Taniec 2026–2028 pokazuje, że taniec coraz wyraźniej potrzebuje nie tylko pojedynczych dotacji, ale stabilnych miejsc pracy, prezentacji i rozwoju. Teatr KTO jako operator regionalny będzie jednym z tych miejsc, w których sprawdzi się, czy trzyletni model finansowania pozwoli zbudować bardziej trwałą obecność tańca w życiu kulturalnym regionu.
