Przedstawienie będzie można zobaczyć 17 i 18 września 2026 roku o godz. 20.00 w Teatrze Królewskim w Starej Oranżerii.
infografika: Muzeum Łazienki Królewskie w Warszawie
Twórczość Andrzeja Wajdy od dziesięcioleci pozostaje jednym z najważniejszych punktów odniesienia dla polskiego teatru i kina. W Roku Andrzeja Wajdy Łazienki Królewskie przygotowały wydarzenie, które pozwoli widzom zajrzeć do warsztatu jednego z najwybitniejszych reżyserów XX wieku.
W Teatrze Królewskim w Starej Oranżerii odbędzie się performatywne czytanie „NOC LISTOPADO\𝗪𝗔\𝗝𝗗𝗬” – spektaklu inspirowanego wieloletnią pracą Wajdy nad „Nocą listopadową” Stanisława Wyspiańskiego.
Przedstawienie będzie można zobaczyć 17 i 18 września 2026 roku o godz. 20.00 w Teatrze Królewskim w Starej Oranżerii. Za scenariusz i reżyserię odpowiada Dariusz Błaszczyk, który przygotował autorską adaptację opartą nie tylko na dramacie Wyspiańskiego, lecz przede wszystkim na materiałach pozostawionych przez Andrzeja Wajdę – jego notatkach, szkicach, storyboardach oraz zapisach procesu twórczego.
To właśnie one stanowią punkt wyjścia do opowieści o niemal dziesięcioletnich zmaganiach reżysera z jednym z najtrudniejszych dramatów polskiego romantyzmu. Wajda po raz pierwszy zmierzył się z „Nocą listopadową” w latach 70. XX wieku, realizując spektakl w Starym Teatrze w Krakowie (1974), a następnie przygotował telewizyjną adaptację dla Teatru Telewizji (1978). Jednym z największych wyzwań obu inscenizacji było połączenie dwóch światów obecnych w dramacie Wyspiańskiego – historycznej rzeczywistości Powstania Listopadowego oraz przestrzeni antycznych bogów, którzy nieustannie ingerują w los bohaterów.
Nowe wydarzenie w Łazienkach Królewskich będzie teatralną próbą odtworzenia sposobu myślenia Andrzeja Wajdy o dramacie Wyspiańskiego i jego pracy nad kolejnymi wersjami inscenizacji. Narrację uzupełnią oryginalne rękopisy, szkice i projekty scenograficzne pochodzące z Archiwum Andrzeja Wajdy znajdującego się w Muzeum Sztuki i Techniki Japońskiej Manggha w Krakowie, które jest partnerem przedsięwzięcia.
Istotnym elementem spektaklu będzie również muzyka. Znaczna część tekstów „Nocy listopadowej” zostanie wykonana w formie śpiewanej do kompozycji i aranżacji Andrzeja Izdebskiego, dzięki czemu dramat Wyspiańskiego zyska nowy wymiar interpretacyjny.
Na scenie wystąpią aktorzy warszawskich teatrów. W postać Andrzeja Wajdy, a także Wielkiego Księcia Konstantego i Aresa wcieli się Szymon Kuśmider. Wiktoria Gorodecka zagra Joannę i Nike Napoleonidów, Natalia Sikora wystąpi jako Pallas Atena i Demeter, Piotr Bajtlik jako Wysocki, Czechowski i Kuruta, Mary Pawłowska jako Kora i Nike Termopil, natomiast Ewa Prus jako Nike Salaminy i Nike Cheronei. W rolę chóru bogiń wcielą się Wiktoria Gorodecka, Natalia Sikora, Ewa Prus i Mary Pawłowska.
Za warstwę muzyczną odpowiada Andrzej Izdebski. Projekcje przygotowali Sylwek Łuczak i Fabryka Cókierków, światło zaprojektował Piotr Rudzki, a reżyserię dźwięku powierzono Andrzejowi Brzosce. Producentką wydarzenia jest Joanna Szumańska z Muzeum Łazienki Królewskie.
Za koncepcją artystyczną przedsięwzięcia stoi Dariusz Błaszczyk, twórca od lat poruszający się na styku teatru, filmu, radia i historii sztuki. Ukończył historię sztuki na Uniwersytecie Warszawskim oraz Mistrzowską Szkołę Reżyserii Filmowej Andrzeja Wajdy. W latach 90. współtworzył eksperymentalną grupę medialną Fabryka Cókierków, rozwijając zainteresowania sztuką intermedialną i nowymi formami narracji.
Największe uznanie przyniosła mu działalność w Teatrze Polskiego Radia, z którym współpracuje od 2010 roku. Wyreżyserował tam ponad dwadzieścia słuchowisk opartych zarówno na klasyce literatury, jak i współczesnej dramaturgii. W 2017 roku został laureatem Grand Prix Festiwalu „Dwa Teatry”, jednego z najważniejszych wyróżnień przyznawanych twórcom teatru radiowego i telewizyjnego. Jest także autorem filmów krótkometrażowych, m.in. nagradzanego „Niech żyje pogrzeb!!!”, oraz spektaklu Teatru Telewizji „Hanoch odchodzi bez słowa”.
Równolegle prowadzi działalność naukową. Specjalizuje się w historii architektury modernistycznej i jest autorem cenionych publikacji poświęconych m.in. Juliuszowi Żórawskiemu, architekturze Teatru im. Wojciecha Bogusławskiego w Kaliszu oraz postaci Jerzego Sosnkowskiego. To połączenie doświadczeń historyka sztuki i reżysera sprawia, że jego projekty często wykraczają poza tradycyjne ramy inscenizacji, stając się opowieściami o procesie twórczym i pamięci kulturowej.
„NOC LISTOPADO\𝗪𝗔\𝗝𝗗𝗬” zapowiada się jako jedno z najciekawszych wydarzeń tegorocznych obchodów Roku Andrzeja Wajdy. Nie będzie jedynie przypomnieniem klasycznego dramatu Stanisława Wyspiańskiego, ale próbą wejścia w świat jednego z najwybitniejszych polskich reżyserów i pokazania, jak rodziła się jego wizja teatralna nad jednym z najważniejszych tekstów narodowego repertuaru.
„NOC LISTOPADO\𝗪𝗔\𝗝𝗗𝗬”
