Instytut Teatralny ogłasza rozpoczęcie 32. edycji Ogólnopolskiego Konkursu na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej – jednego z najważniejszych przedsięwzięć w polskim życiu teatralnym. Konkurs od lat pełni rolę barometru obecności współczesnego dramatu na scenach, a jego wyniki pokazują, jak kształtuje się krajobraz polskiej dramaturgii i jakie tematy rezonują z publicznością.
Tegoroczna edycja przynosi istotne zmiany organizacyjne. Po raz pierwszy zgłoszenia przyjmowane są wyłącznie w formie online, uproszczono procedury, a teatry zobowiązano do przesyłania sprawozdań z liczby zagranych spektakli. Dzięki temu Komisja Artystyczna będzie mogła lepiej ocenić, czy polski dramat rzeczywiście funkcjonuje w repertuarze, a nie tylko pojawia się okazjonalnie.
Konkurs zyskuje także nowy wymiar międzynarodowy. Po raz pierwszy Komisja Artystyczna będzie rekomendować teksty do tłumaczenia na języki obce, aby promować rodzimą dramaturgię za granicą. To wyraźny sygnał, że polska sztuka współczesna ma ambicję obecności w światowym obiegu.
Zmiana pokoleniowa: Dominik Gac za Jacka Sieradzkiego
Najważniejsza zmiana dotyczy samego kierownictwa Konkursu. Po wielu latach funkcję koordynatora merytorycznego i przewodniczącego Komisji Artystycznej przestaje pełnić Jacek Sieradzki – krytyk teatralny, którego nazwisko nierozerwalnie kojarzy się z tym przedsięwzięciem. To on przez dekady dbał o rangę Konkursu, jego przejrzystość i merytoryczną jakość.
Od tej edycji rolę koordynatora i przewodniczącego przejmuje Dominik Gac – krytyk teatralny, redaktor miesięcznika „Teatr”, współpracownik Programu 2 Polskiego Radia i portalu „Teatralny.pl”. Gac zna Konkurs od podszewki – wielokrotnie zasiadał w Komisji, a teraz stanie na jej czele, wprowadzając własną perspektywę i energię.
Jacek Sieradzki to krytyk teatralny, absolwent pierwszego rocznika Wydziału Wiedzy o Teatrze PWST (obecnie Akademia Teatralna) w Warszawie. Od wielu lat związany był z redakcją miesięcznika „Dialog”, w którym pełnił funkcję jego redaktora naczelnego. Był także recenzentem teatralnym „Polityki”, później „Przekroju” i „Zwierciadła”. Publikował comiesięczne felietony „Intermedia” w piśmie „Odra”. Był pomysłodawcą i wieloletnim szefem artystycznym Ogólnopolskiego Festiwalu Sztuki Reżyserskiej „Interpretacje” w Katowicach, pełnił funkcję szefa artystycznego Ogólnopolskiego Festiwalu Dramaturgii Współczesnej R@Port w Gdyni. Nade wszystko jednak kojarzony jest z Ogólnopolskim Konkursem na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej, którego przez wiele lat był koordynatorem merytorycznym i przewodniczącym Komisji Artystycznej, nadając temu przedsięwzięciu wagę, prestiż i ciągłość.
Nowa formuła Komisji
Zgodnie z nowym regulaminem przewodniczącego Komisji powołuje Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego, dwóch członków wskazuje Instytut Teatralny, a czterech wyłaniany będzie w drodze otwartego naboru. Już teraz wiadomo, że w składzie Komisji znajdą się m.in. Jacek Sieradzki – tym razem jako członek, a nie przewodniczący – oraz Adrianna Wolińska, która poprowadzi Biuro Konkursu.
Warunkiem uczestnictwa jest przygotowanie premiery w terminie od 1 kwietnia 2025 do 31 marca 2026. Mogą to być inscenizacje dramatów lub adaptacje współczesnej literatury polskiej. Zgłoszenia dla premier z 2025 roku przyjmowane są do 16 stycznia 2026, a dla premier z początku 2026 roku – do 16 lutego 2026.
Do końca kwietnia 2026 Komisja obejrzy wszystkie zgłoszone spektakle, a 5 maja 2026 ogłosi listę finalistów.
Konkurs – obok nagród i prestiżu – stawia teatrom i twórcom wymagania. Nie chodzi tylko o przygotowanie premiery, lecz o konsekwentne budowanie obecności współczesnej polskiej dramaturgii w repertuarze, tym samym Ogólnopolski Konkurs na Wystawienie Polskiej Sztuki Współczesnej pozostaje nie tylko konkursem, ale i ważnym narzędziem polityki kulturalnej, które wzmacnia pozycję dramatopisarzy i daje im realne miejsce w teatrze instytucjonalnym.
https://www.instytut-teatralny.pl/