Czy taniec może opowiedzieć historię naszego dzieciństwa, pochodzenia i tego, kim stajemy się w dorosłym życiu? Spektakl 14 listopada w Ośrodku Teatralnym Kana w Szczecinie.
Spektakl „All that I left behind is here”; fot. Dorothea Tuch
Romuald Krężel w swoim autorskim performansie „All that I left behind is here” wraca do osobistych wspomnień, by przyjrzeć się temu, jak miejsce, z którego pochodzimy, wpływa na nasze wybory, możliwości i relacje z innymi.
Artysta zabiera widzów w podróż do przeszłości, w której taniec staje się sposobem opowiadania o rodzinie, społecznych nierównościach i doświadczeniu przekraczania własnych granic. To historia osobista, ale jednocześnie bliska wielu osobom – opowieść o tym, co zostawiamy za sobą i co mimo upływu lat wciąż nosimy w sobie.
Spektakl zostanie zaprezentowany w listopadzie na scenie Ośrodka Teatralnego Kana w Szczecinie. Jest jednym z dwóch zwycięskich projektów wyłonionych w ramach Open Calla Polskiej Sieci Sztuk Performatywnych 2026, realizowanego pod hasłem „Ciała wspólne”.
Spośród 181 zgłoszeń z całej Polski wybrano prace podejmujące temat relacji między ludźmi, środowiskiem i przestrzenią miejską. Powrót do dzieciństwa. Historia opowiedziana tańcem
Punktem wyjścia dla performansu jest wspomnienie pierwszych tanecznych doświadczeń
Romualda Krężla. Jako dziecko uczęszczał na kurs tańców towarzyskich w szkole
podstawowej we Wrocławiu. Była to jedyna bezpłatna forma edukacji tanecznej, do której miał wtedy dostęp.
Po latach artysta wraca do tamtych lekcji. Ponownie uczy się kroków i figur cha-chy, rumby czy jive’a. Nie chodzi jednak wyłącznie o wspomnienie dzieciństwa. Taniec pozwala mu spojrzeć na własną historię z innej perspektywy i zastanowić się, jak pochodzenie oraz sytuacja społeczna wpływają na nasze życie.
W performansie pojawiają się pytania o dostęp do edukacji artystycznej, możliwości rozwoju i szanse na realizację marzeń. Czy każdy ma takie same możliwości, by rozwijać swoje pasje? Jak wiele zależy od miejsca, w którym dorastamy? I co dzieje się z nami, kiedy próbujemy przekroczyć granice wyznaczone przez nasze pochodzenie?
W tej osobistej opowieści pojawiają się zjawy, duchy oraz postpunkowa muzyka i estetyka. Jednym z najbardziej poruszających momentów spektaklu jest emocjonalna rozmowa artysty z matką. To spotkanie z tematami pochodzenia, pracy, wstydu, ciała i tańca. Z pozornie zwyczajnych wspomnień wyłania się opowieść o rodzinie, doświadczeniach i emocjach, które mogą być bliskie wielu widzom.
Opowieść otwiera rodzinne zdjęcie z początku lat 90. Cztery osoby stoją nad Odrą, na tle budzącego się do życia miejskiego krajobrazu. Każda ma na sobie nową, kolorową kurtkę z kreszu. Rodzina wygląda na szczęśliwą, choć najmłodszy z synów ma na twarzy zakłopotanie i rozczarowanie.
Ta fotografia staje się czymś więcej niż tylko wspomnieniem. Przywołuje emocje i doświadczenia związane z dorastaniem, marzeniami oraz próbą odnalezienia własnego miejsca w świecie. Za jednym obrazem kryje się historia o aspiracjach, przynależności i różnicach społecznych.
To właśnie z takich osobistych fragmentów przeszłości Romuald Krężel buduje opowieść, w której prywatne doświadczenia spotykają się z pytaniami o to, jak żyjemy i co nas kształtuje.
„All that I left behind is here” powstał w wyniku ponadrocznego projektu badawczego Romualda Krężla „Working Class Body”, poświęconego obecności i niewidoczności klas społecznych w świecie sztuk performatywnych.
W trakcie badań artysta prowadził indywidualne rozmowy z osobami związanymi z berlińskim środowiskiem sztuk performatywnych. Rozmawiali o swoim pochodzeniu, jego wpływie na pracę artystyczną, doświadczeniach związanych z nierównościami społecznymi oraz o tym, jaką cenę czasem trzeba zapłacić za awans społeczny.
Spotkania te stały się okazją nie tylko do zebrania materiałów, ale przede wszystkim do wymiany doświadczeń i nawiązania relacji. Pokazały, jak ważne jest rozmawianie o klasie społecznej również w środowisku artystycznym.
Spektakl powstał w koprodukcji z Uferstudios w Berlinie oraz HELLERAU – Europejskim Centrum Sztuki w Dreźnie. Faza badawcza projektu była wspierana przez stypendium Departamentu Kultury i Europy Senatu Berlina oraz program DIS-TANZ_SOLO Funduszu Sztuk Performatywnych (Fonds Darstellende Künste), finansowany ze środków Komisarza Rządu Federalnego ds. Kultury i Mediów w ramach programu NEUSTART KULTUR.
Romuald Krężel jest choreografem i performerem. Ukończył studia magisterskie z choreografii i performansu na Uniwersytecie Justusa Liebiga w Gießen oraz aktorstwo w Szkole Filmowej w Łodzi.
W swojej pracy łączy choreografię, sztuki wizualne i performans. Tworzy spektakle ruchowe, instalacje site-specific, projekty partycypacyjne i formy hybrydowe.
Interesują go tematy pracy, oporu, walki klasowej, zmian klimatycznych oraz relacji między ludźmi i bytami pozaludzkimi. W swoich działaniach traktuje ciało nie tylko jako narzędzie ruchu, ale także jako miejsce, w którym zapisują się nasze doświadczenia i historia.
Jego prace prezentowane były między innymi w Kunstverein we Frankfurcie, Akademie Schloss Solitude w Stuttgarcie, Palais de la Porte Dorée w Paryżu oraz podczas Biennale Warszawa. Współpracował z artystami i artystkami, instytucjami teatralnymi oraz festiwalami w Polsce i za granicą.
Open Call, w ramach którego wyłoniono spektakl Romualda Krężla, jest inicjatywą Polskiej
Sieci Sztuk Performatywnych. Sieć tworzy sześć instytucji: Instytut Kultury Miejskiej w Gdańsku, Teatr Komuna Warszawa, Centrum Kultury ZAMEK w Poznaniu, Centrum Kultury w Lublinie, Pawilon w Poznaniu oraz Ośrodek Teatralny Kana w Szczecinie.
Jej celem jest wspieranie niezależnych artystów i artystek, tworzenie przestrzeni do eksperymentowania oraz umożliwianie spotkań, wymiany doświadczeń i prezentacji nowych praktyk artystycznych.
Prezentacja „All that I left behind is here” odbywa się w ramach linii programowej Ośrodka Teatralnego Kana „Sztuki performatywne”. Opiekę kuratorską nad wydarzeniem sprawuje grupa Między Innymi – Weronika Fibich i Rafał Foremski.
To propozycja dla tych, którzy chcą spojrzeć na taniec i performans z innej perspektywy. Nie tylko jako na formę artystycznej ekspresji, ale także jako sposób opowiadania o własnym życiu, rodzinie i doświadczeniach. O tym, skąd pochodzimy, co nas kształtuje i czego nie zawsze udaje nam się zostawić za sobą.
Dofinansowanie: Przedstawienie zostało zrealizowane w ramach programu Polskiej Sieci Sztuk Performatywnych. Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury – państwowego funduszu celowego.
