Jak z rodzinnego powiedzonka zrobić dialog, z językowego nieporozumienia – konflikt, a z codziennej rozmowy – scenę? Teatr Nowy w Poznaniu rozpoczyna drugą rundę projektu „Generalnie: Dramat!”.
Teatr Nowy w Poznaniu
We wrześniu i październiku odbędzie się osiem międzypokoleniowych warsztatów twórczego pisania. Ich uczestnicy wspólnie stworzą wielogłosowy dramat, którego głównym bohaterem będzie współczesna polszczyzna.
wielogłosowy dramat, którego głównym bohaterem będzie współczesna polszczyzna.
Slang, regionalizmy, słowa odziedziczone po dziadkach, skróty używane w komunikatorach, internetowe powiedzonka i językowe pomyłki – wszystko może stać się materiałem dla teatru. Teatr Nowy w Poznaniu zaprasza do udziału w kolejnej odsłonie projektu „GENERALNIE: DRAMAT!”, poświęconego temu, jak dzisiaj mówimy, piszemy, spieramy się i próbujemy siebie nawzajem zrozumieć.
Pierwszym etapem przedsięwzięcia były rozmowy badawcze dotyczące osobistych doświadczeń językowych. Ich uczestnicy opowiadali o ulubionych i podejrzanych słowach, zwrotach zapamiętanych z rodzinnych domów, regionalizmach oraz wyrażeniach przejętych z mediów społecznościowych. Zebrane historie staną się teraz punktem wyjścia do wspólnego pisania. Resztę dopowiedzą uczestnicy warsztatów: ich doświadczenia, wyobraźnia oraz spotkania osób należących do różnych pokoleń i posługujących się nieco innymi językami.
– Jedni budują wypowiedzi z memów, skrótów i ironii. Inni przynoszą regionalizmy, idiomy i język pamiętający zupełnie inne realia społeczne oraz polityczne. Jedni odpowiadają „XD”, inni „klawo”. I wszyscy mają rację – przynajmniej językowo – zapowiada Teatr Nowy.
Warsztaty będą prowadzone metodą kolektywnego pisania i improwizacji. Nie chodzi w nich o poprawianie uczestników ani ustalanie, która odmiana polszczyzny jest właściwa. Różnice w sposobie mówienia staną się tworzywem dramaturgicznym. Rytm rozmowy prowadzonej w komunikatorze spotka się z rozbudowaną opowieścią, slang z regionalizmem, a rodzinne powiedzonka z językiem internetu.
Podczas cyklu uczestnicy spotkają się także z osobami zawodowo związanymi z dramaturgią, teatrem i sztuką opowiadania. Zaproszeni goście pokażą, jak rozmowę przekształcić w scenę, konflikt wykorzystać do budowania dramaturgii, a codzienne wypowiedzi potraktować jako materiał literacki. Szczegółowy program oraz nazwiska prowadzących mają być ujawniane stopniowo.
Teatr zaplanował osiem spotkań: 14, 21 i 28 września oraz 5, 6, 12 i 13 października. Wszystkie rozpoczną się o godz. 17.30. Wrześniowe warsztaty odbędą się na Trzeciej Scenie; w październiku uczestnicy spotkają się na Trzeciej Scenie oraz Scenie Nowej im. Sławy Kwaśniewskiej.
Na każde spotkanie obowiązują wejściówki. Można wziąć udział w pojedynczych zajęciach albo przejść z grupą przez cały proces. Warsztaty nie będą jednak finałem przedsięwzięcia. Z przygotowanego podczas spotkań materiału powstanie autorski, wielogłosowy scenariusz, który następnie trafi na próby. Efektem projektu będzie przedstawienie przygotowane podczas sześciu kolejnych warsztatów i prób teatralnych. Finałowemu pokazowi ma towarzyszyć rozmowa z publicznością o wpływie języka na relacje, poczucie bliskości oraz sposoby rozumienia świata.
„GENERALNIE: DRAMAT!” jest projektem teatralno-edukacyjnym dotyczącym współczesnej polszczyzny: żywej, zmiennej, pełnej zapożyczeń, skrótów, emocji i paradoksów. Język nie jest tutaj traktowany jako zamknięty zbiór zasad, których należy pilnować, lecz jako przestrzeń codziennych spotkań, sporów i negocjacji. Twórcy projektu nie szukają jednej „właściwej” polszczyzny. Chcą pokazać, że jej różnorodność nie zagraża wspólnocie, ale pozwala ją budować.
Projekt realizowany przez Teatr Nowy w Poznaniu otrzymał dofinansowanie ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu „Polszczyzna. Bogactwo różnorodności” Instytutu Różnorodności Językowej Rzeczypospolitej.
