Już 13 września na Scenie Dużej Teatru im. Stefana Jaracza odbędzie się premiera „Krzyżaków” w reżyserii Jana Klaty. Spektakl wpisuje się w podwójny jubileusz – 100-lecia istnienia teatru i 80-lecia polskiej sceny.
– „»Krzyżacy« to jeden z fundamentów naszej polskiej zbiorowej wyobraźni. Dla mnie ważne było, aby poprzez powieść Sienkiewicza opowiedzieć również historię tego teatru – wybudowanego przez Niemców równo sto lat temu – oraz to, w jaki sposób chcemy dziś o tym pamiętać. Relacje polsko-niemieckie wciąż wydają się naznaczone krzyżacką przeszłością” – mówi Paweł Dobrowolski, dyrektor Teatru Jaracza.
Klata i Sienkiewicz – spotkanie na ostrzu wyobraźni
Jan Klata, jeden z najgłośniejszych polskich reżyserów, sięga po dzieło Sienkiewicza nie jak po pomnik, lecz jak po narzędzie do rozmowy z teraźniejszością. – „Postanowiłem zająć się Henrykiem Sienkiewiczem, gdyż uważam, iż wciąż posiada on klucz, kluczyk, a może wytrych do duszy narodu – z jego kompleksem wobec sąsiadów, nie ukrywajmy, przede wszystkim Krzyżaków. (…) Jest więc Sienkiewicz fascynujący jako gigant popkultury, protoplasta dzisiejszych seriali” – podkreśla reżyser, znany z odwagi i inscenizacji, które wywołują żywe dyskusje.
Współautorką adaptacji jest Ishbel Szatrawska, dramatopisarka pochodząca z Olsztyna, laureatka Literackiej Nagrody Warmii i Mazur „Wawrzyn”. – „To powieść mocna, często drastyczna i wyraźnie antyniemiecka. Adaptacja tekstu wespół z Janem Klatą, a następnie uczestnictwo w próbach były dla mnie fascynującą podróżą. Ten spektakl to nie tylko spojrzenie na «Krzyżaków» okiem człowieka XXI wieku, który jest świadomy historycznego i politycznego, a nawet propagandowego ciężaru tej powieści” – zaznacza autorka.
Twórcy, którzy budują mit na nowo
Klata do pracy nad „Krzyżakami” zaprosił swoich stałych współpracowników. Scenografię, kostiumy i światła przygotował Mirek Kaczmarek, tworząc przestrzeń balansującą między historią a współczesnością. Maćko Prusak odpowiada za choreografię i rytm sceniczny – to jego ruch współtworzył już „Trylogię” i „Wesele” Klaty. Projekcje multimedialne przygotował Natan Berkowicz, budując wizualne komentarze i współczesne kontrapunkty do sienkiewiczowskiej narracji.
Premiera w cieniu Grunwaldu
„Krzyżacy” w Teatrze Jaracza to nie tylko wydarzenie artystyczne, ale i symboliczne. Premiera otworzy jesienny sezon artystyczny w Olsztynie, stając się jednym z centralnych punktów obchodów jubileuszu teatru.
https://teatr.olsztyn.pl/