Sinfonia Varsovia ma własny dom. Na Grochowskiej otwierają się odnowione przestrzenie orkiestry

Po latach oczekiwania Sinfonia Varsovia otwiera dla publiczności odnowioną siedzibę przy ul. Grochowskiej 272. Zmodernizowano trzy zabytkowe budynki dawnego Instytutu Weterynaryjnego, a od 11 do 27 września przestrzeń wypełni festiwal „Sinfonia Varsovia – Nowe Otwarcie”: 17 dni i 114 wydarzeń. To jednak dopiero pierwszy etap jednej z najważniejszych inwestycji muzycznych w Polsce. Do 2030 roku na Kamionku ma powstać największa sala koncertowa w kraju, mieszcząca 1877 osób.

10 września zaprezentowano odnowione przestrzenie siedziby Sinfonii Varsovii przy Grochowskiej 272. W uroczystości uczestniczyli m.in. ministra kultury i dziedzictwa narodowego Marta Cienkowska, prezydent Warszawy Rafał Trzaskowski, dyrektor Sinfonii Varsovii Janusz Marynowski, architekt Thomas Pucher, przewodnicząca Rady m.st. Warszawy Ewa Malinowska-Grupińska, dyrektor Biura Kultury Artur Jóźwik oraz dyrektorka koordynatorka ds. kultury i równości m.st. Warszawy Magdalena Sroka.

Otwarcie kończy pierwszy etap wieloletniego przedsięwzięcia, dzięki któremu Sinfonia Varsovia po raz pierwszy w swojej historii otrzymuje pełnoprawną własną siedzibę. Modernizacji poddano trzy zabytkowe budynki kompleksu dawnego Instytutu Weterynaryjnego SGGW na Kamionku. Miasto przekazało teren orkiestrze w 2010 roku, w tym samym roku rozstrzygnięto międzynarodowy konkurs architektoniczny, który wygrała pracownia Atelier Thomas Pucher z Grazu. Pozwolenie na budowę uzyskano w 2019 roku, a umowę na wykonanie pierwszego etapu prac podpisano w 2023 roku.

– Sinfonia Varsovia jest jedną z najważniejszych i najwybitniejszych polskich orkiestr, która promuje muzykę polską i klasyczną w kraju i na świecie – mówiła podczas otwarcia Marta Cienkowska. Ministra gratulowała zespołowi determinacji, dzięki której orkiestra „w końcu” doczekała się domu, podkreślając, że nowe miejsce ma znaczenie znacznie wykraczające poza Warszawę. Jak zaznaczyła, będzie ono istotne dla całego życia muzycznego w Polsce.

Cienkowska zwróciła również uwagę na społeczny wymiar inwestycji. – To jest odpowiedzialna inwestycja w infrastrukturę kultury, ma na celu polepszenie warunków pracy artystów, a także zapewnienie większego dostępu do kultury – powiedziała.

Obecność Ministerstwa Kultury przy Grochowskiej nie jest przypadkowa. Od 1 kwietnia 2026 roku Sinfonia Varsovia jest instytucją kultury współprowadzoną przez MKiDN i m.st. Warszawę. Zgodnie z umową resort kultury przekazuje orkiestrze co najmniej 2 mln zł rocznej dotacji podmiotowej, natomiast Warszawa ponad 32,2 mln zł. Ministerstwo przeznaczyło ponadto 180 mln zł z rezerwy celowej budżetu państwa na modernizację kompleksu i budowę nowej sali koncertowej. Umowa o współprowadzeniu obowiązuje do końca 2030 roku.

W sierpniu rozstrzygnięto już przetarg na generalnego wykonawcę drugiego etapu inwestycji. Została nim spółka Warbud. Jego centralnym elementem będzie zupełnie nowa sala koncertowa na 1877 miejsc, największa tego rodzaju sala w Polsce. Za jej projekt odpowiada Atelier Thomas Pucher, a przy opracowaniu warunków akustycznych uczestniczą Müller-BBM i Eckhard Kahle Acoustics. Obiekt ma łączyć rozwiązania charakterystyczne dla sal typu shoebox i vineyard. Zakończenie inwestycji planowane jest na 2030 rok.

Rafał Trzaskowski podkreślał podczas otwarcia znaczenie inwestycji dla prawobrzeżnej części Warszawy. Zwracał uwagę, że budowa największej sali koncertowej w Polsce właśnie na Kamionku jest częścią szerszego procesu lokowania ważnych inwestycji kulturalnych po obu stronach Wisły i tworzenia miejsc otwartych zarówno na publiczność warszawską, jak i międzynarodową.

Dla Janusza Marynowskiego, od 39 lat związanego z zespołem i od 22 lat kierującego Sinfonią Varsovią, otwarcie ma również wymiar osobisty. Przypomniał, że orkiestra przez większą część swojej historii funkcjonowała bez własnego domu – próby odbywały się m.in. w kinach Kultura i Wiedza oraz przez wiele lat w budynku szkoły.

– Naszą główną ideą jest budowanie wspólnoty wokół piękna i drugiego człowieka – mówił Marynowski. Otwarciu nowej przestrzeni ma więc towarzyszyć nie jeden galowy koncert, ale intensywny, wielowątkowy program skierowany do bardzo różnych grup publiczności.

114 wydarzeń w 17 dni

Festiwal „Sinfonia Varsovia – Nowe Otwarcie” rozpocznie się 11 września i potrwa do 27 września. W ciągu 17 dni odbędzie się 114 wydarzeń: koncerty symfoniczne i kameralne, jazz, wystawy, warsztaty muzyczne, artystyczne i ruchowe, spacery, działania dla dzieci i rodzin, performanse oraz wydarzenia przygotowane z myślą o osobach o różnych potrzebach sensorycznych.

Pierwszy weekend, od 11 do 13 września, będzie miał szczególny charakter. Marynowski zapowiedział, że na rozpoczynające festiwal wydarzenia nie będą potrzebne ani bilety, ani zaproszenia: publiczność może po prostu przyjść na Grochowską i uczestniczyć w koncertach.

Na inaugurację zaplanowano m.in. koncert Sinfonii Varsovii pod batutą Radosława Szulca. W programie znajdzie się prawykonanie „PSV4” Piotra Peszata na gamepad solo, orkiestrę, elektronikę, audio playback i wideo, z Aleksandrem Wnukiem jako solistą, a także „Orawa” Wojciecha Kilara – w czterdziestą rocznicę jej prawykonania przez Polską Orkiestrę Kameralną – „Błękitna rapsodia” George’a Gershwina z pianistą Makoto Ozone oraz „Wprowadzenie młodych osób w orkiestrę” Benjamina Brittena.

Nowe przestrzenie będzie można również poznawać poprzez przygotowaną specjalnie na otwarcie wystawę „Polifonie”, której zespół kuratorski tworzą Aleksandra Kędziorek i Maciej Siuda. Ekspozycja stawia pytania o relację pomiędzy orkiestrą, architekturą, historią miejsca i jego nowymi użytkownikami. Otwarcie wystawy zaplanowano na 11 września, a wstęp będzie bezpłatny.

Drugim dużym elementem programu będą Szalone Dni Muzyki, odbywające się od 22 do 27 września. Festiwal, przez lata kojarzony z przestrzeniami Teatru Wielkiego – Opery Narodowej, w tym roku przenosi się właśnie na Grochowską.

Otwarcie trzech historycznych budynków zamyka zatem jeden z najdłuższych etapów oczekiwania Sinfonii Varsovii na własną siedzibę, ale nie kończy całej inwestycji. Najważniejsza architektoniczna część projektu – sala koncertowa na 1877 miejsc – jest jeszcze przed orkiestrą. Wraz z jej planowanym uruchomieniem w 2030 roku kompleks przy Grochowskiej ma stać się jednym z najważniejszych centrów muzycznych w kraju.

Sinfonia Varsovia