Nie żyje Krystyna Piaseczna. Dziennikarka, krytyczka teatralna i dokumentalistka miała 79 lat

Zmarła Krystyna Piaseczna – dziennikarka, krytyczka teatralna, dokumentalistka, wieloletnia współpracowniczka łódzkiego oddziału Telewizji Polskiej i jedna z ważnych postaci środowiska krytyki teatralnej. 

Informację o śmierci Krystyny Piasecznej przekazał 6 września Związek Artystów Scen Polskich. W pożegnaniu ZASP przypomniano, że przez wiele lat była związana ze stowarzyszeniem, należała do jego Zarządu Głównego i Rady Programowej, a przede wszystkim kierowała Sekcją Krytyków Teatralnych. Jeszcze wiosną tego roku prowadziła uroczystość wręczenia Nagrody im. Andrzeja Nardellego – jednego z najważniejszych wyróżnień przyznawanych młodym aktorom przez środowisko krytyków teatralnych ZASP.

Krystyna Piaseczna urodziła się w 1947 roku w Łodzi. Ukończyła filologię polską na Uniwersytecie Łódzkim. Jej związki z teatrem rozpoczęły się jeszcze pod koniec lat 60. Przez ponad dekadę kierowała Studenckim Teatrem Satyry „Pstrąg”, pracowała również jako reżyserka w Teatrze im. Stefana Jaracza w Łodzi. Była związana z Uniwersytetem Łódzkim, gdzie pracowała między innymi w Zakładzie Wiedzy o Teatrze i Filmie.

Od 1987 roku pracowała w łódzkim oddziale Telewizji Polskiej, początkowo w dziale reklamy, a od 1990 roku jako dziennikarka. Z czasem teatr stał się jednym z najważniejszych obszarów jej pracy telewizyjnej. Przygotowywała zapowiedzi premier, relacje, recenzje, rozmowy z artystami, reportaże z festiwali oraz programy poświęcone polskiej scenie. W jej dorobku znalazły się m.in. cykle „Na wielkiej scenie”, „Vademecum teatromana”, „Cały świat gra komedię”, „Szaleństwa teatralne”, „Antrakt”, „Klub teatralny” i „Łódź teatralna”. Według biogramu przygotowanego przez Zespół Państwowych Szkół Plastycznych w Łodzi była autorką blisko tysiąca programów telewizyjnych.

Była również mocno związana z tradycją Teatru Telewizji. Łódzki ośrodek TVP przez dziesięciolecia należał do ważnych miejsc realizacji telewizyjnego teatru, a Piaseczna nie tylko relacjonowała i komentowała jego działalność, lecz także uczestniczyła redakcyjnie w produkcjach telewizyjnych. Przy spektaklu „Fantazja polska” figuruje jako redaktorka, podobnie przy telewizyjnej realizacji „O dwóch takich, co ukradli księżyc”. W 2020 roku, przy okazji emisji „Wykapanego zięcia”, przypominała, że właśnie w Łodzi powstawały niegdyś jedne z najważniejszych przedstawień Teatru Telewizji i wskazywała na tradycję telewizyjnego teatru popularnego Jerzego Antczaka.

Osobną i ważną częścią jej dorobku były filmy dokumentalne poświęcone ludziom teatru i polskiej kulturze. Nie były to jedynie okazjonalne reportaże, ale rozbudowane portrety artystów, w których Piaseczna odpowiadała za scenariusz i realizację lub reżyserię.

W 2019 roku wyreżyserowała i napisała scenariusz filmu „Ostre słowa”, poświęconego Kazimierzowi Dejmkowi. Dokument opowiadał o trzech łódzkich dyrekcjach twórcy Teatru Nowego, konfrontując pamięć jego współpracowników z perspektywą młodszego pokolenia ludzi teatru. Film wyprodukowała Telewizja Polska.

W jej dorobku znajduje się także telewizyjny portret Zbigniewa Zapasiewicza, przy którym była autorką scenariusza i realizatorką. Produkcję przygotował łódzki oddział TVP dla Programu 2. Piaseczna stworzyła również filmowy portret Anny Seniuk, oparty nie tylko na zawodowej biografii aktorki, ale także na jej osobistych refleksjach o aktorstwie, cenie sukcesu i życiu poza sceną.

Realizowała także dokument poświęcony Franciszkowi Pieczce – „Franciszek Pieczka. Portret na 70-lecie”. W filmie aktor opowiadał o swojej drodze od sceny w Jeleniej Górze, przez Teatr Ludowy w Nowej Hucie i Stary Teatr w Krakowie, po warszawskie sceny. Piaseczna była autorką scenariusza i realizatorką tego dokumentu.

Jedną z późniejszych jej prac był zrealizowany w 2021 roku dla TVP Kultura film „Przed sklepem w Osjakowie”, poświęcony Tadeuszowi Różewiczowi. Piaseczna napisała scenariusz i wyreżyserowała dokument, w którym biografia i twórczość poety oraz dramaturga zostały opowiedziane poprzez miejsca związane z jego życiem, wspomnienia artystów i teatrologów oraz materiały archiwalne. Producentem filmu była Telewizja Polska – Oddział w Łodzi.

Jej praca daleko wykraczała poza samą telewizję. Przez ponad dwie dekady była aktywna w ZASP, reprezentując środowisko krytyków i recenzentów teatralnych. Pełniła funkcję członkini Zarządu Głównego, była związana z Radą Programową ZASP, a przez wiele lat przewodniczyła Sekcji Krytyków Teatralnych. Kierowała także redakcją „Scen Polskich” – pisma Związku Artystów Scen Polskich. Jeszcze w kwietniu 2026 roku jako redaktorka naczelna zapraszała autorów do współtworzenia kolejnego numeru periodyku.

Należała również do Międzynarodowego Instytutu Teatralnego ITI. Za działalność zawodową i kulturalną była wielokrotnie nagradzana i odznaczana, m.in. Złotym Krzyżem Zasługi, Srebrnym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” oraz Nagrodą Prezydenta Miasta Łodzi. Otrzymywała także wyróżnienia Ministra Kultury, Rektora Uniwersytetu Łódzkiego, prezesa TVP i Towarzystwa Kultury Teatralnej.

ZASP żegna ją jako osobę „zaangażowaną, pełną wiedzy i doświadczenia”, a zarazem serdeczną i życzliwą ludziom. Jej śmierć zamyka ważny rozdział w historii łódzkiego dziennikarstwa kulturalnego i telewizyjnej krytyki teatralnej. Krystyna Piaseczna przez kilkadziesiąt lat nie tylko opowiadała o teatrze – dokumentowała jego ludzi, zapisywała ich pamięć i uczestniczyła w życiu środowiska, którego sprawy pozostały dla niej ważne do ostatnich miesięcy życia.

ZASP