W Teatrze Narodowym w Warszawie rozpoczęły się próby do spektaklu „451° Fahrenheita” według powieści Raya Bradbury’ego w reżyserii Jana Klaty. Będzie to trzecia premiera sezonu 2026/2027, po „Orestei” i „Słodkim ptaku młodości”. Przedstawienie przygotowywane przez dyrektora narodowej sceny zadebiutuje 17 grudnia w Sali Bogusławskiego. W obsadzie znaleźli się m.in. Jerzy Radziwiłowicz, Sławomira Łozińska, Anna Grycewicz, Michalina Łabacz i Marcin Przybylski.
Jan Klata, który od września 2025 roku kieruje Teatrem Narodowym, sięga po jedną z najważniejszych powieści dystopijnych XX wieku. „451° Fahrenheita” Raya Bradbury’ego, opublikowana w 1953 roku, przedstawia społeczeństwo, w którym czytanie książek jest zakazane, a strażacy zamiast gasić pożary, podpalają domy, w których przechowywana jest literatura. Ludzie żyją otoczeni ekranami, coraz bardziej uzależnieni od łatwej rozrywki i informacji dostarczanych przez władzę.
Bohaterem powieści jest Guy Montag, strażak odpowiedzialny za niszczenie książek. Spotkanie z młodą Klarysą sprawia, że zaczyna kwestionować obowiązujące zasady i zastanawiać się nad sensem własnej pracy. Bradbury opisuje społeczeństwo, które stopniowo traci zdolność krytycznego myślenia, a wygoda i nieustanna rozrywka okazują się ważniejsze od wiedzy oraz wolności.
„Czy to prawda, że kiedyś strażacy gasili pożary, zamiast je wzniecać?” – pytają twórcy przedstawienia, przywołując jeden z najbardziej charakterystycznych motywów powieści. Teatr Narodowy zapowiada opowieść o rzeczywistości, w której „głupota wygrywa z wiedzą, a prosta rozrywka z głębszym namysłem”. Ważnymi tematami spektaklu będą również mechanizmy społecznej kontroli, populizm i wpływ mediów na sposób postrzegania świata.
Piętnaścioro aktorów w obsadzie
W przedstawieniu wystąpią Bartłomiej Bobrowski, Marcin Gaweł, Anna Grycewicz, Oskar Hamerski, Kinga Ilgner, Piotr Kramer, Anna Lobedan, Michalina Łabacz, Sławomira Łozińska, Kamil Mrożek, Marcin Przybylski, Jerzy Radziwiłowicz, Patrycja Soliman, Karolina Staniec oraz Hugo Tarres.
Teatr nie ujawnił jeszcze podziału ról. Wiadomo natomiast, że w realizacji uczestniczy liczna grupa artystów reprezentujących różne pokolenia zespołu aktorskiego Teatru Narodowego.
Za reżyserię i opracowanie muzyczne odpowiada Jan Klata. Adaptację powieści przygotowuje wspólnie z Miłoszem Markiewiczem, który zajmuje się również dramaturgią. Scenografię i reżyserię światła powierzono Justynie Łagowskiej, kostiumy projektuje Sławek Blaszewski, choreografię przygotowuje Maćko Prusak, a za wideo odpowiada Natan Berkowicz. Inspicjentką przedstawienia jest Katarzyna Kłosowska.
W zespole realizacyjnym znaleźli się również Bartłomiej Kaczalski, Krzysztof Łukasz Stefan i Zbigniew Szulim, odpowiedzialni za światło, Hubert Majewski, Mariusz Maszewski i Marek Szymański, zajmujący się dźwiękiem, oraz Mariusz Chałubek i Paweł Woźniak, odpowiadający za realizację wideo.
Bradbury w interpretacji Jana Klaty
Wybór powieści Bradbury’ego wpisuje się w zainteresowania reżyserskie Jana Klaty, który wielokrotnie sięgał po literaturę, wykorzystując ją do komentowania współczesnych zjawisk społecznych i politycznych. „451° Fahrenheita” pozwala przyjrzeć się mechanizmom manipulacji, ograniczania wolności jednostki oraz społeczeństwu, które coraz chętniej rezygnuje z samodzielnego myślenia.
Powieść amerykańskiego pisarza doczekała się licznych adaptacji, w tym słynnego filmu François Truffauta z 1966 roku. Jej aktualność wynika również z trafności obserwacji dotyczących mediów masowych, które Bradbury przedstawił na długo przed pojawieniem się internetu i współczesnych platform społecznościowych.
W inscenizacji Klaty istotną rolę mogą odegrać rozwiązania multimedialne, zwłaszcza że świat przedstawiony w powieści jest niemal całkowicie podporządkowany obrazom emitowanym przez ekrany. Za warstwę wizualną przedstawienia odpowiadają Justyna Łagowska i Natan Berkowicz, a za choreografię Maćko Prusak, wieloletni współpracownik reżysera.
Premiera „451° Fahrenheita” odbędzie się 17 grudnia 2026 roku w Sali Bogusławskiego Teatru Narodowego w Warszawie.
Teatr Narodowy w Warszawie