Teatr Kambak z Wrocławia przygotowuje „Burzę” w reżyserii Marty Streker

Po ubiegłorocznym zainteresowaniu „Hamletem” polskie teatry ponownie sięgają po dramaty Williama Szekspira. W Toruniu odbyła się już premiera „Tytusa Andronikusa” Marcina Libera, kolejną inscenizację tego utworu przygotowuje Oliver Frljić w warszawskim Teatrze Powszechnym, a Teatr im. Ludwika Solskiego w Tarnowie zapowiedział „Romea i Julię” w reżyserii Tomasza Cyza. Do tego repertuaru dołącza wrocławski Teatr Kambak, który 14 listopada zaprezentuje „Burzę” w reżyserii Marty Streker. Przedstawienie powstaje w zawodowym teatrze integracyjnym, w którym wspólnie pracują aktorzy z niepełnosprawnościami i absolwenci szkół teatralnych.

W ostatnich sezonach Szekspir pozostaje jednym z najchętniej interpretowanych autorów klasycznych. Po ubiegłorocznej serii realizacji „Hamleta” uwagę zwraca zainteresowanie innymi dramatami angielskiego dramaturga. 2 października Teatr im. Wilama Horzycy w Toruniu zaprezentował „Tytusa Andronikusa” w reżyserii Marcina Libera. W marcu 2027 roku ten sam utwór ma wystawić Oliver Frljić w Teatrze Powszechnym w Warszawie, o czym jako pierwszy informował nasz portal. W Tarnowie trwają natomiast przygotowania do „Romea i Julii” Tomasza Cyza, której premierę zaplanowano na marzec przyszłego roku.

Wrocławski Teatr Kambak sięga po jeden z ostatnich dramatów Szekspira. „Burza”, napisana około 1610–1611 roku, od dawna prowokuje interpretacje dotyczące władzy, podporządkowania, wolności i odpowiedzialności. Marta Streker zamierza przyjrzeć się przede wszystkim mechanizmom wykluczenia oraz społecznym normom, które określają pozycję człowieka.

Kaliban, czyli kto ma prawo decydować o normalności?

Prospero, prawowity książę Mediolanu, został pozbawiony władzy przez własnego brata i zesłany na odległą wyspę. Tam, korzystając z magicznych umiejętności, podporządkowuje sobie jej mieszkańców. Po latach wywołuje burzę, która sprowadza na wyspę dawnych przeciwników. Otrzymuje możliwość zemsty, a zarazem szansę na zapewnienie przyszłości swojej córce Mirandzie.

W zapowiadanej inscenizacji szczególnego znaczenia nabiera postać Kalibana, mieszkańca wyspy, którego Prospero traktuje jak istotę niższą i zmusza do posłuszeństwa. Szekspirowski bohater od wieków pozostaje przedmiotem sporów interpretacyjnych. Bywa odczytywany jako figura człowieka skolonizowanego, pozbawionego prawa do własnej tożsamości i języka.

W teatrze, którego działalność opiera się na integracji aktorów o różnych doświadczeniach i możliwościach, taka interpretacja nabiera dodatkowego znaczenia. Twórcy przedstawienia zamierzają przyjrzeć się temu, w jaki sposób społeczeństwo określa odmienność i kto otrzymuje prawo do ustanawiania obowiązujących norm.

Ważna będzie również postać Prospera. Człowiek, który sam doświadczył wygnania i niesprawiedliwości, po zdobyciu władzy podporządkowuje sobie innych. Jego historia pozwala postawić pytanie o odpowiedzialność za sposób sprawowania władzy oraz o to, czy doświadczenie krzywdy chroni przed jej wyrządzaniem.

Tak zapowiadana „Burza” może stać się interesującą propozycją interpretacyjną. Szczególnie istotne będzie to, jak twórcy wykorzystają doświadczenia aktorów i charakter zespołu Kambaku w pracy nad postaciami Kalibana, Ariela i Prospera.

Teatr Kambak. Integracja jako podstawa pracy artystycznej

Teatr Kambak przedstawia się jako jedyny w Polsce zawodowy teatr integracyjny, w którym aktorzy z niepełnosprawnościami oraz aktorzy po szkołach teatralnych pracują na równych prawach.

Od 2025 roku zespół dysponuje własną siedzibą przy ulicy Robotniczej 36 we Wrocławiu. To ważny etap rozwoju teatru, który konsekwentnie buduje własny model pracy artystycznej i obecności w życiu kulturalnym miasta.

Kambak podejmuje działalność repertuarową, traktując integrację jako stałą zasadę funkcjonowania zespołu. Aktorzy wspólnie uczestniczą w procesie twórczym, przygotowują role i występują przed publicznością.

W przypadku „Burzy” ten sposób pracy może mieć szczególne znaczenie. Dramat Szekspira pozwala bowiem przyjrzeć się społecznym wyobrażeniom dotyczącym sprawności, odmienności, zależności i prawa do samostanowienia. Postać Kalibana, tradycyjnie przedstawiana jako istota zdeformowana lub potworna, staje się szczególnie interesująca w kontekście teatru integracyjnego.

Ostateczny kształt tej interpretacji poznamy podczas listopadowej premiery.

Marta Streker reżyseruje „Burzę”

Za reżyserię odpowiada Marta Streker, a dramaturgię przygotowuje Maciej Omylak. Scenografię i kostiumy projektuje Katarzyna Leks, muzykę komponuje Maciej Zakrzewski. Choreografię opracowuje Marika Klarman-Gisman, za projekt charakteryzacji odpowiada Małgorzata Dąbrowska, a reżyserię świateł przygotowuje Rafał Wortolec. Asystentką reżyserki jest Agata Obłąkowska-Mazurkiewicz.

W Prospera wcieli się Andrzej Kusiak. Mirandę zagrają wymiennie Magdalena Gurzyńska i Marika Klarman-Gisman, natomiast Kalibana – Agata Obłąkowska-Mazurkiewicz i Marika Klarman-Gisman. W obsadzie znaleźli się również Radosław Wojtas jako Ferdynand, Maciej Mazurkiewicz jako Antonio, Livia Lewicka jako Sebastian oraz Rafał Kozok jako Ariel.

Premiera odbędzie się 14 listopada 2026 roku o godzinie 19.00 w siedzibie Teatru Kambak przy ulicy Robotniczej 36 we Wrocławiu.

Kolejne przedstawienia zaplanowano na 15, 16 i 17 listopada oraz 12 i 13 grudnia. Projekt jest współfinansowany ze środków Gminy Wrocław.

Szekspir w sezonie 2026/2027

Listopadowa premiera wpisuje się w szersze zainteresowanie polskich teatrów twórczością Szekspira.

W Teatrze im. Wilama Horzycy w Toruniu Marcin Liber przygotował „Tytusa Andronikusa” w nowym przekładzie Macieja Stroińskiego. Reżyser wykorzystuje konwencję widowiska sportowego, angażując do przedstawienia zawodników wrestlingu. Spektakl miał premierę 2 października.

Na kolejną interpretację tego dramatu czekamy w Warszawie. Jak informował Teatr dla Wszystkich, Oliver Frljić ma powrócić do Teatru Powszechnego, gdzie przed niemal dziesięcioma laty zrealizował głośną „Klątwę”. Według wcześniejszych ustaleń naszego portalu premiera „Tytusa Andronikusa” planowana jest na marzec 2027 roku.

Z kolei Teatr im. Ludwika Solskiego w Tarnowie przygotowuje „Romea i Julię” w reżyserii Tomasza Cyza. Przedstawienie ma trafić na afisz również w marcu przyszłego roku. Teatr rozpoczął już przesłuchania do głównych ról.

Na tym tle propozycja Kambaku zwraca uwagę zarówno wyborem dramatu, jak i charakterem zespołu, który podejmuje się jego realizacji. „Burza” daje możliwość przyjrzenia się relacjom władzy i zależności z perspektywy osób, których doświadczenia rzadziej znajdują pełnoprawną reprezentację na zawodowych scenach.

Teatr Kambak