2 października na Dużej Scenie odbędzie się premiera „Trzech sióstr” w reżyserii Igora Gorzkowskiego – będzie to 327. premiera w historii elbląskiej sceny.
plakat: Teatr im. A. Sewruka w Elblągu
Klasyka Czechowa na początek sezonu artystycznego 2026/2027 w Teatrze im. Aleksandra Sewruka w Elblągu.
2 października na Dużej Scenie odbędzie się premiera „Trzech sióstr” w reżyserii Igora Gorzkowskiego – będzie to 327. premiera w historii elbląskiej sceny. Gorzkowski, który dwa lata temu zrealizował tu „Kto się boi Virginii Woolf?” Edwarda Albee’ego, ponownie pracuje z zespołem teatru i w dużej mierze z tym samym gronem współtwórców.
„Trzy siostry” należą do tych dramatów Czechowa, które nieustannie wracają na sceny, choć opowiadają właściwie o ludziach, którzy nie potrafią ruszyć z miejsca. Olga, Masza i Irina wraz z bratem Andrzejem żyją wspomnieniem Moskwy i przekonaniem, że prawdziwe życie znajduje się gdzie indziej. Wychowani w stolicy, po śmierci ojca pozostają na prowincji, której codzienności nie potrafią zaakceptować. Marzenie o powrocie staje się z czasem coraz bardziej odległe, a życie układa się wbrew ich wyobrażeniom.
W zapowiedzi elbląskiego przedstawienia teatr zwraca uwagę właśnie na ten aspekt dramatu – odkładanie życia na później. Bohaterowie Czechowa czekają na zmianę, zamiast jej dokonać. Zamiast przełomu pojawiają się kolejne kompromisy: niespełnione uczucia, małżeństwa pozbawione bliskości, długi Andrzeja i rosnąca pozycja Natalii, która stopniowo przejmuje kontrolę nad domem Prozorowów.
Teatr przywołuje nawet funkcjonujące współcześnie określenie „syndromu trzech sióstr” – sytuacji, w której człowiek uzależnia rozpoczęcie „właściwego” życia od przyszłego wydarzenia: zmiany pracy, przeprowadzki, spotkania odpowiedniej osoby czy pojawienia się bardziej sprzyjających okoliczności. Tymczasem kolejne miesiące i lata mijają. W takim odczytaniu Moskwa przestaje być konkretnym miejscem, a staje się figurą wszystkiego, co ma wydarzyć się kiedyś, ale do czego bohaterowie nie potrafią sami doprowadzić.
To właśnie współczesność Czechowa ma być jednym z najważniejszych punktów elbląskiej inscenizacji. Dramat powstał na przełomie XIX i XX wieku, gdy rozpadał się porządek społeczny, do którego należała rodzina Prozorowów, ale mechanizm bezczynnego oczekiwania okazuje się znacznie trwalszy od historycznego kontekstu utworu. Teatr zapowiada przedstawienie skoncentrowane przede wszystkim na psychologii postaci i ich życiu wewnętrznym.
Dla Igora Gorzkowskiego nie będzie to pierwsze spotkanie z elbląskim zespołem. W maju 2024 roku wyreżyserował w Teatrze Sewruka „Kto się boi Virginii Woolf?” Edwarda Albee’ego. Tamto przedstawienie przygotował ze scenografką i kostiumografką Joanną Walisiak oraz choreografką Iwoną Pasińską. Obie artystki współtworzą także „Trzy siostry”. W obsadzie spektaklu Albee’ego znaleźli się m.in. Patrycja Bukowczan, Dominik Bloch i Filip Warot, których zobaczymy również w nowej premierze.
Powraca więc nie tylko reżyser, ale w znacznej części również wypracowany już wcześniej zespół realizatorski. Gorzkowski odpowiada tym razem za reżyserię, opracowanie muzyczne oraz realizację świateł. Scenografię i kostiumy projektuje Joanna Walisiak, a za ruch sceniczny odpowiada Iwona Pasińska.
To zestaw twórców szczególnie ciekawy w przypadku Czechowa. Teatr Gorzkowskiego od lat opiera się raczej na koncentracji na aktorze, relacjach i precyzyjnie budowanej sytuacji niż na efektownej inscenizacyjności. Sam Teatr Sewruka, przedstawiając reżysera przy okazji wcześniejszej realizacji, określał jego sposób pracy jako kameralny i oszczędny, zakładający bliski kontakt aktora z widzem.
W „Trzech siostrach”, dramacie utkanym przede wszystkim z napięć, przemilczeń, niespełnionych pragnień i rozmów, które nie prowadzą do działania, taki kierunek może okazać się szczególnie istotny. Twórcy nie zapowiadają radykalnego przepisywania Czechowa. Punkt ciężkości lokują w jego bohaterach i pytaniu, dlaczego ludzie tak łatwo przyzwyczajają się do życia, którego sami nie chcą.
W przedstawieniu wystąpi trzynaścioro aktorów: Patrycja Bukowczan, Magdalena Fennig-Rusinowska, Paulina Lubowiecka, Marta Masłowska, Marta Piętka, Dominik Bloch, Jakub Kondrat, Bartosz Mikulak, Lesław Ostaszkiewicz, Dariusz Siastacz, Marcin Tomasik, Filip Warot oraz Grzegorz Zinkiewicz.
Teatr sięga po przekład Agnieszki Lubomiry Piotrowskiej. Premiera odbędzie się 2 października o godz. 19.00 na Dużej Scenie. Kolejne przedstawienia zaplanowano od razu na 3 października o godz. 18.00 i 4 października o godz. 17.00, a następnie na 9, 10 i 11 października. Spektakl przeznaczony jest dla widzów od 13. roku życia.
Premiera została jednocześnie włączona w szerszy program edukacyjny teatru. „Trzy siostry” otwierają projekt „Jest o czym rozmawiać”, skierowany do szkół.
Program składa się ze spotkania przed spektaklem oraz rozmowy po jego obejrzeniu. Punktem wyjścia mają być pytania wynikające bezpośrednio z Czechowa: czy można całe życie czekać na rozpoczęcie „prawdziwego życia”, dlaczego łatwiej wyobrażać sobie zmianę niż jej dokonać i czym może być dzisiaj własna „Moskwa”. Po spektaklu rozmowa ma dotyczyć także wyborów inscenizacyjnych i indywidualnej interpretacji przedstawienia. Spotkania prowadzą Kamila Tuszyńska i Jolanta Nidzgorska z Działu Literackiego i Edukacji Teatralnej Teatru Sewruka. Udział szkół w programie jest bezpłatny.
To interesujące uzupełnienie samej premiery, ponieważ właśnie „Trzy siostry” należą do dramatów szczególnie podatnych na szkolne uproszczenia. Hasło „Do Moskwy!” łatwo potraktować jako symbol niespełnionego marzenia, trudniej przyjrzeć się temu, dlaczego bohaterowie przez kolejne akty nie są w stanie zmienić sytuacji, która ich unieszczęśliwia. Elbląski projekt edukacyjny ma prowadzić właśnie w tę stronę – od znajomości tekstu do samodzielnego rozpoznawania problemów postaci.
Nowy sezon Teatru Sewruka rozpocznie się więc od jednego z najważniejszych dramatów XX-wiecznego repertuaru i od pytania, które po ponad stu latach niewiele straciło na aktualności: ile można czekać, aż życie wreszcie zacznie wyglądać tak, jak sobie wyobrażaliśmy?
„Trzy siostry” Antona Czechowa
przekład: Agnieszka Lubomira Piotrowska
reżyseria, opracowanie muzyczne, realizacja świateł: Igor Gorzkowski
scenografia i kostiumy: Joanna Walisiak
ruch sceniczny: Iwona Pasińska
Obsada: Patrycja Bukowczan, Magdalena Fennig-Rusinowska, Paulina Lubowiecka, Marta Masłowska, Marta Piętka, Dominik Bloch, Jakub Kondrat, Bartosz Mikulak, Lesław Ostaszkiewicz, Dariusz Siastacz, Marcin Tomasik, Filip Warot, Grzegorz Zinkiewicz.
Premiera: 2 października 2026, godz. 19.00, Duża Scena Teatru im. Aleksandra Sewruka w Elblągu.
