Odznaczenie wręczyła ministra kultury i dziedzictwa narodowego Marta Cienkowska.
fot. profil społecznościowy Marka Weissa
Marek Weiss, jeden z najwybitniejszych polskich reżyserów operowych, został odznaczony Złotym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”.
To jedno z najwyższych wyróżnień przyznawanych osobom szczególnie zasłużonym dla polskiej kultury. W przypadku Marka Weissa jest ono podsumowaniem ponad pięciu dekad działalności artystycznej, ponad 150 zrealizowanych premier oraz pracy prowadzonej w najważniejszych teatrach i operach w Polsce oraz za granicą.
Droga artystyczna Marka Weissa nie rozpoczęła się od opery. Ukończył polonistykę na Uniwersytecie Warszawskim, a następnie reżyserię w warszawskiej Państwowej Wyższej Szkole Teatralnej.
Debiutował realizacją „Troilusa i Kressydy” Williama Szekspira w Teatrze Narodowym. W latach 1978–1981 kierował Teatrem Muzycznym w Słupsku, gdzie realizował przede wszystkim dramaty Szekspira. Stypendium British Institute umożliwiło mu pobyt w Wielkiej Brytanii, którego efektem była inscenizacja „Hamleta”, uznana za najlepszy spektakl festiwalu teatralnego w Toruniu.
W latach 1981–1982 był etatowym reżyserem Teatru Narodowego w Warszawie. W tym czasie przygotował między innymi „Czekając na Godota” Samuela Becketta.
Szczególne miejsce w jego dorobku zajmuje Teatr Wielki – Opera Narodowa. W latach 1982–1988 oraz 1992–1995 pełnił funkcję głównego reżysera tej sceny.
Zrealizował tam między innymi „Borysa Godunowa”, „Straszny dwór”, „Fidelia”, „Fausta”, „Traviatę”, „Makbeta”, „Salome”, „Mistrza i Małgorzatę”, „Bramy raju”, a także polskie prapremiery „Wozzecka” Albana Berga i „Raju utraconego” Krzysztofa Pendereckiego.
Jego spektakle prezentowano na scenach w Paryżu, Londynie, Berlinie, Monachium, Wiedniu, Moskwie, Brukseli, Hadze, Atenach, Pekinie, Tokio i Jerozolimie. Pracował również jako reżyser w Bułgarii, Izraelu, Turcji, Stanach Zjednoczonych, Korei Południowej, Belgii, Holandii, Finlandii i na Słowacji.
W latach 2008–2016 pełnił funkcję dyrektora naczelnego i artystycznego Opery Bałtyckiej w Gdańsku. To właśnie tam przeprowadził jedną z najważniejszych reform instytucjonalnych w swojej karierze.
Wspólnie z choreografką Izadorą Weiss stworzył nowoczesny model funkcjonowania sceny operowej, rozwijając działalność Bałtyckiego Teatru Tańca i konsekwentnie poszerzając repertuar o dzieła współczesne.
Za działalność w Operze Bałtyckiej oboje zostali uhonorowani Pomorską Nagrodą Artystyczną. W tym czasie powstały między innymi głośne realizacje „Ariadny na Naksos”, „Madame Curie” Elżbiety Sikory, „Czarnej maski” Krzysztofa Pendereckiego, „Makbeta”, „Otella”, „Romea i Julii”, „Snu nocy letniej” oraz „Burzy”.
To również Weiss rozpoczął publiczną debatę dotyczącą budowy nowej siedziby Opery Bałtyckiej.
Choć publiczność kojarzy go przede wszystkim jako twórcę operowego, Marek Weiss jest również pisarzem.
Jest autorem ponad stu artykułów oraz siedmiu powieści: „Boskie życie”, „Cena ciała”, „Brat bies”, „Antygona w piekle”, „Amor królem”, „Armia cieni”, „Boska śmierć”, a także autobiografii „Biały wieloryb”.
W swojej twórczości literackiej wielokrotnie powraca do tematów sztuki, pamięci, historii i ludzkich wyborów.
W ciągu swojej kariery Marek Weiss wyreżyserował ponad 150 premier teatralnych i operowych. Pracował z największymi polskimi scenami, prowadził zajęcia dla młodych reżyserów w akademiach teatralnych w Warszawie i Krakowie, a jego spektakle wielokrotnie reprezentowały polską kulturę na międzynarodowych festiwalach.
Przyznanie Złotego Medalu „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” stanowi symboliczne zwieńczenie dorobku artysty, który od ponad pół wieku współtworzy historię polskiego teatru i opery, pozostając jedną z najważniejszych postaci współczesnej kultury muzycznej.
Marek Weiss wciąż pozostaje aktywnym twórcą. Wśród jego najnowszych projektów znajdują się przygotowywane realizacje „Don Kichota” Jules’a Masseneta w Operze Wrocławskiej oraz „Falstaffa” Giuseppe Verdiego w Teatrze Wielkim – Operze Narodowej.
Redakcja portalu Teatr dla Wszystkich składa Markowi Weissowi serdeczne gratulacje z okazji otrzymania Złotego Medalu „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” oraz życzy kolejnych artystycznych sukcesów, realizacji i spotkań z publicznością.
