Fundacja „Teatr Układ Formalny” otrzymała 452 tys. zł dofinansowania w ramach Rządowego Programu Rozwoju Organizacji Obywatelskich.
fot. Daga Włoszek-Rabska
Pieniądze mają zostać przeznaczone przede wszystkim na rozwój instytucjonalny organizacji. W kolejnych latach fundacja planuje także uruchomienie programu artystyczno-edukacyjnego dla młodzieży oraz programu szkoleniowego dla organizacji pozarządowych działających w obszarze sztuki.
Projekt „Układ Formalny – teatr odpowiedzialny i przedsiębiorczy” będzie realizowany od czerwca 2026 do grudnia 2028 roku. Fundacja otrzymała łącznie na ten cel 452 000 zł w ramach PROO, Priorytet 1a. Program finansowany przez Narodowy Instytut Wolności – Centrum Rozwoju Społeczeństwa Obywatelskiego służy m.in. wzmacnianiu potencjału organizacji społecznych i ich rozwojowi instytucjonalnemu.
Układ Formalny chce wykorzystać najbliższe dwa i pół roku przede wszystkim na uporządkowanie i wzmocnienie zaplecza organizacyjnego fundacji. W planach znalazło się opracowanie pięcioletniej strategii rozwoju, uporządkowanie procesów zarządzania, rozwijanie nowych źródeł finansowania i fundraisingu oraz przygotowanie oferty współpracy z biznesem. Projekt zakłada również podnoszenie kompetencji zespołu w zakresie finansów, sprzedaży i przedsiębiorczości społecznej.
Dla działającego od 2016 roku wrocławskiego zespołu oznacza to próbę stworzenia stabilniejszych podstaw działalności, która dotychczas rozwijała się przede wszystkim poprzez kolejne projekty artystyczne, edukacyjne i społeczne. Układ Formalny działa jako fundacja, a od 2020 roku ma stałą siedzibę w Centrum na Przedmieściu przy ul. Prądzyńskiego 39A we Wrocławiu. Zespół określa swoją działalność jako teatr zaangażowany społecznie, wykorzystujący sztukę do podejmowania tematów tabu, pracy z grupami zagrożonymi wykluczeniem oraz budowania dialogu społecznego.
W ostatnich latach fundacja prowadziła m.in. projekty skierowane do młodzieży z Młodzieżowych Ośrodków Wychowawczych oraz osób zagrożonych wykluczeniem z uczestnictwa w kulturze. Jednym z takich przedsięwzięć były „Społeczne wyMOWy teatru”, w ramach których spektakle prezentowano w dziewięciu Młodzieżowych Ośrodkach Wychowawczych, łącząc przedstawienia z warsztatami dotyczącymi m.in. przemocy rówieśniczej. Układ Formalny realizował również projekt „Teatr Szczególnie Potrzebny”, adresowany do młodzieży z niepełnosprawnościami wzroku i słuchu.
Nowe dofinansowanie ma jednak służyć nie tyle realizacji pojedynczej produkcji teatralnej, ile rozwojowi samej organizacji. Fundacja zapowiada jednocześnie, że wzmocnienie jej zaplecza przełoży się na kolejne działania artystyczne i społeczne.
Pierwsze z nich ma rozpocząć się jesienią 2027 roku. Układ Formalny planuje wówczas uruchomienie programu artystyczno-edukacyjnego łączącego teatr, rozmowę i warsztaty, ze szczególnym uwzględnieniem młodzieży przebywającej w Młodzieżowych Ośrodkach Wychowawczych. W 2028 roku ma natomiast ruszyć program szkoleniowy i sieciujący przeznaczony dla organizacji pozarządowych działających w obszarze sztuki.
Dofinansowanie ma dla zespołu również szczególne znaczenie z innego powodu. Jak poinformował Układ Formalny w swoich mediach społecznościowych, środki z PROO udało się otrzymać dopiero za szóstym podejściem. Fundacja podkreśla, że traktuje wynik konkursu jako możliwość zwiększenia stabilności organizacyjnej i finansowej oraz przygotowania długofalowego rozwoju działalności artystycznej i edukacyjnej.
Sam Program Rozwoju Organizacji Obywatelskich został pomyślany właśnie jako instrument pozwalający organizacjom pozarządowym finansować nie tylko konkretne wydarzenia czy projekty, ale również własny rozwój. W edycji 2026 środki w Priorytecie 1a mogły być przeznaczane m.in. na strategie rozwoju, fundraising, zatrudnienie, wyposażenie czy inne działania służące budowaniu potencjału organizacji.
Układ Formalny działa we Wrocławiu od 2016 roku. Fundację tworzyli artyści związani z wrocławskim środowiskiem teatralnym, którzy zdecydowali się połączyć wcześniejsze doświadczenia i stworzyć własny zespół. Dziś w repertuarze teatru znajdują się m.in. „Dzień Ojca” w reżyserii Macieja Rabskiego, „Kosmetyka Wroga” Grzegorza Grecasa, „Limba” Piotra Ratajczaka, „Fedra, czyli historia flanelowego wstydu” Agaty Dudy-Gracz, „Nie karmić potwora” Macieja Rabskiego oraz „Czarownice” Karoliny Kowalczyk.
