Już 15 maja w godz. 14:00–16:00 Teatr im. Juliusza Słowackiego w Krakowie otworzy przed publicznością swoje najbardziej nietypowe przestrzenie. Zwiedzający będą mogli zobaczyć legendarny gmach od zupełnie innej strony — także z góry.
To rzadka okazja, by zajrzeć do miejsc na co dzień niedostępnych dla widzów i przyjrzeć się z bliska jednemu z najważniejszych zabytków teatralnych w Polsce. Spotkanie związane jest z trwającą od miesięcy modernizacją dachu Gmachu Głównego, która właśnie wchodzi w finałowy etap.
Podczas wydarzenia zaprezentowane zostaną kulisy całego przedsięwzięcia — od pierwszych prac konserwatorskich po obecny efekt renowacji. Zwiedzający zobaczą odtworzone według historycznych projektów Jana Zawiejskiego detale architektoniczne oraz nowe miedziane pokrycie dachowe, które dziś ponownie przyciąga uwagę swoim intensywnym blaskiem.
To właśnie dach Teatru Słowackiego należy do najbardziej charakterystycznych elementów krakowskiej architektury teatralnej. Dzięki środkom europejskim oraz wsparciu Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego historyczna bryła odzyskuje dawny wygląd. Charakterystyczna miedź przez pewien czas pozostanie złocista, zanim — zgodnie z naturalnym procesem utleniania — zacznie stopniowo zmieniać kolor.
Historia samego teatru od początku budziła ogromne emocje. Gmach powstał bowiem na miejscu dawnego zespołu zabudowań duchackich — kościoła Świętego Ducha, klasztoru oraz szpitala zakonu duchaków. Pod koniec XIX wieku krakowska Rada Miasta podjęła decyzję o wyburzeniu historycznych zabudowań, aby zrobić miejsce pod nowoczesny Teatr Miejski, dzisiejszy Teatr im. Juliusza Słowackiego.
Przeciwko tej decyzji gwałtownie protestował Jan Matejko. Co istotne — nie był przeciwnikiem teatru jako instytucji ani samej sztuki teatralnej. Sprzeciwiał się niszczeniu historycznej tkanki Krakowa. Według źródeł próbował ratować zabudowania, oferował pomoc finansową przy ich rewitalizacji, a nawet chciał przeznaczyć część kompleksu na potrzeby szkoły sztuk pięknych.
Po decyzji miasta Matejko miał zrzec się honorowego obywatelstwa Krakowa. Z tą historią wiąże się również jedna z najbardziej znanych krakowskich teatralnych legend — opowieść, według której artysta miał powiedzieć, że jego noga nigdy w nowym teatrze nie postanie.
Historycy podkreślają jednak, że nie chodziło o żadne „przekleństwo teatru”, lecz o spór dotyczący ochrony zabytków i dawnego charakteru miasta. Sam kościół Świętego Ducha był już wówczas częściowo zdegradowany i od dawna nie pełnił regularnych funkcji sakralnych. Miasto argumentowało więc, że teren nadaje się pod nową inwestycję. Dla Matejki był to jednak symboliczny moment utraty dawnego Krakowa.
Być może właśnie dlatego Teatr Słowackiego do dziś pozostaje miejscem obrosłym legendami, pamięcią miasta i szczególną atmosferą. Spacer po jego dachach i zapleczu może okazać się nie tylko spotkaniem z architekturą, ale także z jedną z najbardziej fascynujących historii Krakowa.
Projekt „Kompleksowa modernizacja infrastruktury obiektów Teatru im. Juliusza Słowackiego w Krakowie – kontynuacja” realizowany jest w ramach programu Fundusze Europejskie na Infrastrukturę, Klimat, Środowisko 2021–2027. Całkowity koszt inwestycji wynosi ponad 32 miliony złotych, z czego ponad 20 milionów stanowi dofinansowanie Unii Europejskiej. Pozostałe środki pochodzą z budżetu Województwa Małopolskiego.
Nasz portal Teatr dla Wszystkich jest patronem medialnym sezonu artystycznego Teatru im. Juliusza Słowackiego w Krakowie. Jesteśmy z tego bardzo dumni.