Samotność gęsta niczym mgła

Znakomity reżyser filmowy Jan Kidawa-Błoński zadebiutował w Teatrze Telewizji adaptacją mało znanego opowiadania Jarosława Iwaszkiewicza „Dzień listopadowy” z 1959 roku – komponując kunsztownie i niezwykle subtelnie opowieść o przejmującej samotności czworga bohaterów, z pięknem przyrody w tle.

Jarosław Iwaszkiewicz w swych utworach prozatorskich perfekcyjnie ożywiał narrację epicką oraz wzbogacał ją elementami refleksji i liryzmu – tak też, niespiesznie i z wieloma niedopowiedzeniami, toczy się akcja dramatu w oddalonym od świata gospodarstwie agroturystycznym (scenografia: Joanna Białousz, kostiumy: Krzysztof Łoszewski). Jego właścicielem jest pięćdziesięcioletni Karol Starski (Olaf Lubaszenko), któremu reżyser wraz z autorką adaptacji telewizyjnej, Alicją Regiewicz, dali nie tylko nowe zajęcie (w opowiadaniu jest leśnikiem), lecz także uwypuklili w nim wiele cech współczesnych mężczyzn oraz osadzili sylwetkę Karola w osobliwym trójkącie psychologicznym z gosposią Hanką (Julia Kijowska) i pomocnikiem Kazikiem (Bartosz Gelner).

Tak intensywne wprowadzenie do opowieści postaci Hanki i Kazika, które w tekście Iwaszkiewicza są schowane głęboko w drugim planie, nieco burzy główny element fabuły dramatu usytuowanego na osi relacji Karola z jego matką Ewą, ale jednocześnie nadaje adaptacji telewizyjnej bardzo współczesny krój i przesuwa ciężar z literackiego duetu w wielowarstwową plątaninę uczuć.

Pozorny spokój i monotonię mieszkańców siedliska po zakończeniu sezonu zakłóca nagły przyjazd na urodziny syna matki Karola – Ewy Starskiej (Ewa Wiśniewska), której obecność u jubilata nie wywołuje cienia entuzjazmu. Nie widzieli się od ponad czterech lat – syna to nie dziwi, wszak jego matka zawsze była bardziej zajęta swoją karierą aktorską niż rodziną. Dziś przedwcześnie schorowanego Karola wyraźnie drażni entuzjazm i energia życiowa matki – są dla siebie obcy: on rozżalony, ona zamknięta w swoim świecie; nie wiadomo, kiedy mówi fragmentami swych ról, a kiedy jest sobą.