Premierę “Niewyczerpanego żartu” przygotowuje Kamil Białaszek, jedno z najgorętszych nazwisk młodego pokolenia polskiej reżyserii teatralnej.
fot. Marta Ankiersztejn / Archiwum Artystyczne Teatru Narodowego
Kamil Białaszek po raz pierwszy reżyseruje w Teatrze Narodowym. Przygotowuje interpretację powieści „Niewyczerpany żart” Davida Fostera Wallace’a. Premiera 13 grudnia na Scenie przy Wierzbowej im. Jerzego Grzegorzewskiego.
Ponad tysiącstronicowe dzieło Davida Fostera Wallace’a jest smutne – tak chciał autor. Ale jednocześnie piekielnie śmieszne. I to jest porażające. Tak samo jak diagnoza naszego społeczeństwa, które systematycznie popada w autodestrukcję – za sprawą fizycznych i duchowych uzależnień, niepohamowanej, wręcz perwersyjnej pogoni za przyjemnością przy jednoczesnym obsesyjnym dążeniu do uporządkowania rzeczywistości, do stworzenia systemu, który mógłby zastąpić odkupienie. Tytuł utworu zaczerpnięty został z arcydramatu Williama Shakespeare’a. W dziele Stratfordczyka Hamlet mówi, że błazen, którego czaszkę trzyma właśnie w dłoni, był niewyczerpanym źródłem żartów. Dowcip leży teraz na cmentarzu.
W wielowątkowym „Niewyczerpanym żarcie” osią są trzy uzupełniające się opowieści: historia dojrzewania wychowanków prestiżowej akademii tenisowej, losy, umęczonych wielorakimi terapiami, pensjonariuszy ośrodka leczenia uzależnień oraz historia szpiegowsko-polityczna z agentami tropiącymi Rozrywkę – film, który daje przyjemność totalną, taką, od której się umiera. Zresztą Rozrywki poszukują wszyscy – i obywatele, i służby państwowe.
A tymczasem różnice powoli nikną w chaosie, zacierają się granice, ten upokorzony popkulturą świat jest coraz bardziej zglajchszaltowany i dosłownie rozsypuje się nam w rękach. Reżyser stawia więc pytania o przeciwności, które do tej pory utrzymywały rzeczywistość w ryzach – rozróżnienie na prawdę i kłamstwo, perswazję i manipulację, realność i fikcję, zdrowie i chorobę. W tym wieku skrajnego egotyzmu, ale i samotności, zatrzaśnięcia we własnym „ja”; wieku lęku, zniewolenia i zmęczenia – kim my, do diabła, jesteśmy? My, obywatele nicości.
David Foster Wallace
„Niewyczerpany żart”
tytuł oryginalny: „Infinite Jest”
przekład: Jolanta Kozak
premiera: Scena przy Wierzbowej im. Jerzego Grzegorzewskiego, 13 grudnia 2025, godz. 19:00
reżyseria i adaptacja: Kamil Białaszek
scenografia: Julia Zawadzka
kostiumy: Sławek Blaszewski
reżyseria światła: Tadeusz Pyrczak
choreografia: Bartosz Dopytalski
multimedia: Michał Mitoraj, Hubert Kozarzewski
muzyka, inżynieria dźwięku: Mateusz Augustyn, Bartłomiej Gargula (Barto Katt)
asystent scenografki: Janek Gugulski
realizatorzy światła: Łukasz Obuch-Woszczatyński, Tomasz Księżak
realizatorzy dźwięku: Maciej Śliż, Marcin Kotwa
realizatorzy wideo: Paweł Woźniak, Mariusz Chałubek
inspicjentka: Katarzyna Kłosowska
suflerka: Anna Leszczyńska
występują:
Ewa Bukała – Kate Gompert
Sławomira Łozińska – Avril Incandenza
Hanna Wojtóściszyn – Joelle van Dyne
Bartłomiej Bobrowski – Steeply
Paweł Brzeszcz – Tiny Ewell, Lamont Chu, Gangster, Ministrant
Robert Czerwiński – Don Gately
Sebastian Dela – Randy Lenz, Zakonnica
Jakub Gawlik – Day, Ortho Stice
Grzegorz Kwiecień – Marathe
Hubert Łapacz – Orin Incandenza
Kacper Matula – Mario Incandenza
Piotr Piksa – Lyle
Henryk Simon – Duch Ojca, Gigarektor, Gigalekarz, Gangster
Hugo Tarres – Hal Incandenza
Hubert Woliński (gościnnie) – Pemulis, Prezenter, Gangster, DuPlessis, Zakonnica
Spektakl rekomendowany jest dla widzów od 16 roku życia. Uprzejmie informujemy, że w przedstawieniu pojawiają się elementy mogące wywołać dyskomfort: bardzo głośne muzyka oraz dźwięki, migające światła (w tym światła stroboskopowe i laserowe), błyski świetlne, odgłosy wystrzałów, dymy, dym papierosowy, intensywna choreografia. Przedstawienie porusza między innymi zagadnienia przemocy fizycznej, psychicznej i seksualnej, uzależnień, zażywania narkotyków, gwałtu, tortur, samobójstwa, wojny oraz śmierci. Pojawiają się w nim kontrowersyjne tematy związane z polityką i religią. W spektaklu pada wiele wulgaryzmów.
INFINITE JEST
© 1996 by David Foster Wallace
Licencja na korzystanie z utworu została udzielona przez Stowarzyszenie Autorów ZAIKS.
Kolejne zaplanowane przedstawienia:
14, 16, 17, 18 grudnia, godz. 18.30
16, 17, 18, 20 stycznia, godz. 18.30
Strona spektaklu: https://narodowy.pl/repertuar,spektakle,451,niewyczerpany_zart.html
