Między nami mur

Spotkanie matki i córki w sztuce „Wybór” Artura Pałygi nie kończy się happy endem. To swoiste requiem dla trudnych relacji obu kobiet — wynik decyzji podjętej w przeszłości przez młodszą z nich.

Jednoaktówka Pałygi jest jedną z trzech sztuk napisanych przez znakomitych współczesnych dramatopisarzy na zamówienie i zaprezentowanych na żywo podczas tegorocznej edycji Festiwalu „Dwa Teatry” w Sopocie. „Wybór” w reżyserii Katarzyny Łęckiej wystawiono na Scenie Kameralnej Teatru Wybrzeże. Słuchowisko zainaugurowało sezon 2025/2026 w Teatrze Polskiego Radia i jest dostępne do odsłuchu w dowolnym momencie na podcastowej stronie Polskiego Radia. To mocna rzecz — pokazuje, jak trudne, a czasem wręcz niemożliwe do przełamania mogą być relacje między najbliższymi sobie osobami.

40-letnia Olga przyjeżdża do swojej matki po półrocznej nieobecności. Ta przerwa była podyktowana sugestią matki, by córka wróciła dopiero wtedy, gdy zmądrzeje. Nie wiadomo, czy Olga rzeczywiście zmądrzała (w mniemaniu matki — z pewnością nie), wiadomo natomiast, że stosunek apodyktycznej, władczej matki do córki nie uległ zmianie. Magda zarzuca Oldze nieumiejętność ułożenia sobie życia, a przede wszystkim nie może jej darować, że ta wybrała bycie Rosjanką — jak jej ojciec — odrzucając niejako polskość, z którą utożsamia się matka. Magda pozostaje głęboko przywiązana do stereotypowego obrazu Rosjan, kształtowanego również przez toczącą się wojnę w Ukrainie. Olga zbudowała swoje życie w kontrze do poglądów matki. Jednak polityka to nie jedyna kwestia, która je dzieli.

Brak czułości, bliskości, akceptacji, a także przemoc psychiczna i fizyczna, której Olga doświadczała w dzieciństwie, wydają się mieć jeszcze większe znaczenie w tej toksycznej relacji. I mimo chwilowych zwiastunów możliwości porozumienia, bariery, które przez lata narosły między nimi, okazują się nie do pokonania. A przecież obie kobiety zdają się siebie potrzebować — żadna jednak nie potrafi przeskoczyć muru, który je dzieli.

W szerszym wymiarze dramat Pałygi stanowi egzem­plifikację podziałów obecnych w wielu współczesnych rodzinach.

Ogromny ładunek emocjonalny zawarty w tekście Artura Pałygi znakomicie oddały dwie wybitne aktorki: Anna Dymna (Magda, matka) i Wiktoria Gorodeckaja (Olga, córka). Obie sugestywnie oddziałują na wyobraźnię słuchacza, wciągając go w mroczny świat międzyludzkich emocji. Potrafiły także wydobyć ze sztuki elementy humorystyczne, choć tych nie ma wiele. Ważną rolę w perfekcyjnie zrealizowanym słuchowisku (reżyseria dźwięku: Andrzej Brzoska) odgrywa muzyka Szymona Burnosa, która poruszająco współgra z wewnętrznymi stanami bohaterek.

https://www.polskieradio.pl/357,teatr-polskiego-radia