Tym razem uczestnicy przyjrzą się tragedii jako gatunkowi i temu, co decyduje o jej niezmiennej sile. Punktem wyjścia będą dwie wersje tej samej opowieści – „Antygona” Sofoklesa oraz „Antygona” Jeana Anouilha – utwory, które dzieli ponad dwa tysiące lat, ale łączy to samo pytanie o granice wyboru i konieczność działania.
Warsztaty pod tytułem „Antygona musi umrzeć, czyli istota tragedii” poprowadzi dr hab. Jagoda Hernik Spalińska, teatrolog i historyk teatru, związana z Instytutem Sztuki PAN. Spotkanie przeznaczone jest dla dorosłych i młodzieży powyżej 15. roku życia.
Uczestnicy będą porównywać Antygonę Sofoklesa – powstałą w czasach sofistów, kiedy rodziła się ateńska refleksja nad prawem i odpowiedzialnością – z Antygoną Anouilha, napisaną podczas II wojny światowej, w „czasie pogardy”, w momencie, który autor traktował jako kres pewnej epoki myślenia o człowieku. Dyskusja dotknie różnic między tragedią a dramatem, a także metateatralnych komentarzy obecnych w obu tekstach.
Przywołany zostanie słynny fragment z Chóru u Anouilha: „Sprężyna jest nakręcona. Nic więcej nie trzeba, wszystko potoczy się samo”. To punkt wyjścia do rozmowy o tragicznym mechanizmie konieczności – o bohaterach, którzy nie wybierają losu, lecz podążają za nim bez możliwości odwrotu.
Uczestnicy zastanowią się również, dlaczego w teatrze postacią idealizmu i nieustępliwości jest często młoda kobieta: Antygona, Ifigenia, Joanna d’Arc. Obecne w tragedii napięcie między prywatnym doświadczeniem a obowiązkiem wobec wspólnoty stanie się jednym z kluczowych tematów spotkania.
Warsztaty poprowadzi dr hab. Jagoda Hernik-Spalińska – teatrolog i historyk teatru, profesor w Instytucie Sztuki Polskiej Akademii Nauk, badaczka dramatu i życia teatralnego, autorka licznych publikacji naukowych. Prowadzi studia podyplomowe z teatrologii w IS PAN, przygotowała m.in. cykl „Toksyczna rodzina antyczna” w Laboratorium Dramatu. Jest autorką książek poświęconych teatrowi wileńskiemu i reinterpretacjom antyku („Anty-Ifigenia”, „Niekochana”), a swoje teksty drukowała m.in. w „Pamiętniku Teatralnym”, „Dialogu”, „Teatrze”, „Didaskaliach” i litewskich pismach teatralnych. Zajmuje się zarówno historią, jak i współczesnością teatru oraz dramatologią, współkuratorowała też projekt „Ikonosfera Wyspiańskiego. Noc listopadowa w Łazienkach Królewskich”.
Data: 13 grudnia 2025, godz. 12:00
Miejsce: Stajnie Kubickiego, Łazienki Królewskie
Bilety: 20 zł – do nabycia w kasach muzealnych (Stajnie Kubickiego, Podchorążówka, Stara Oranżeria) i online.
Wydarzenie jest dostępne dla osób z trudnościami w poruszaniu się.
Warsztaty potrwają 210 minut.