Nagroda im. Ireny Solskiej trafiła w tym roku do Katarzyny Figury – doceniono jej wkład w rozwój polskiego teatru.
fot. Teatr dla Wszystkich
Polska sekcja Międzynarodowego Stowarzyszenia Krytyków Teatralnych AICT przyznała w 2025 roku Nagrodę im. Ireny Solskiej Katarzynie Figurze za wybitne osiągnięcia aktorskie. Dyplom wręczył przewodniczący AICT Polska, Tomasz Miłkowski, a laudację wygłosił krytyk filmowy Łukasz Maciejewski.
Nagroda im. Ireny Solskiej honoruje najwybitniejsze aktorki, dla których teatr jest przestrzenią nieustannego poszukiwania. Uhonorowanie Katarzyny Figury podkreśla jej miejsce w historii polskiej sceny – artystki odważnej, bezkompromisowej i twórczej, dla której każda rola jest ryzykiem i całkowitym zanurzeniem w świecie postaci.
Łukasz Maciejewski przypomniał w laudacji słowa samej Figury:
„Jeżeli mam przed sobą postać, która mnie fascynuje i zaczynam się w nią wgłębiać, ta postać wchodzi we mnie dosłownie. Dostaje się wręcz do mojego krwiobiegu. Żyję z nią kilka tygodni albo miesiąc. Wszystko dzieje się jednak jak u rośliny. W przyspieszonym tempie, intensywniej. Aktor roślinny jest aktorem w potrzasku. Zaczyna kwestię i nagle, w trakcie jej trwania, skręca. Szuka nowych tonów, innego akcentu. Ale efekty dzięki temu też mogą być nieoczekiwane.” Maciejewski podkreślał, że właśnie ta zdolność poszukiwania i zmiany – nawet kosztem stabilności i przewidywalności – najlepiej definiuje jej sztukę aktorską.
W laudacji znalazło się wiele przykładów ilustrujących bezkompromisową metodę pracy Figury. Krytyk przypomniał jej rolę w Pianiście Romana Polańskiego – krótką, ale zapamiętaną przez widzów na zawsze:
„To była niewielka dwuminutowa rola, półtorej minut, a każdy, kto oglądał, pamięta ten ryk antysemitki Kiti, wstrząsający właściwie, jak wspominamy ten film. (…) To były tygodnie, czy nawet miesiące pracy nad tym, kim była ta postać, jakie miała dzieciństwo, gdzie wzrastała.”
Maciejewski wskazywał, że Figura przygotowuje każdą rolę – niezależnie od jej rozmiaru – z tą samą intensywnością i konsekwencją.
Laudacja przypomniała najważniejsze etapy teatralnej drogi Katarzyny Figury: Teatr Współczesny – Trzy siostry (Irina), Mistrz i Małgorzata, jej role w Teatrze Dramatycznym – role w spektaklach Pawła Miśkiewicza, a także współpracę z Jerzym Stuhrem i Krystianem Lupą (Persona. Marilyn), Teatrze Polonia oraz Teatrze Wybrzeże – najważniejsze kreacje: Fedra i Bella Figura w reżyserii Grzegorza Wiśniewskiego, Balkon Jana Klaty, Maria Stuart Adama Nalepy, Czego nie widać.
Maciejewski podkreślał, że „niemal każdy reżyser pracujący w Teatrze Wybrzeże marzył o współpracy z Katarzyną Figurą” – wymienił m.in. Ewelinę Marciniak, Michała Libera, Ivo Vedrala, Jarosława Tumidajskiego.
Nagroda im. Ireny Solskiej to nie tylko uhonorowanie dorobku artystycznego Katarzyny Figury, ale również przypomnienie, że jej droga – od najwcześniejszych ról teatralnych, przez głośne sukcesy filmowe, po dzisiejsze kreacje na scenie Teatru Wybrzeże – jest świadectwem odwagi, konsekwencji i twórczej prawdy.
Na zakończenie laudacji Maciejewski podkreślił, że Katarzyna Figura, aktorka roślinna, to jest nasze wspólne szczęście.
