Fundacja Fonorama zaprasza 7 i 8 października do Radia Poznań na warsztaty reżyserii słuchowisk z Jessicą Dromgoole, wieloletnią reżyserką i producentką BBC, skierowane do osób mających już doświadczenie reżyserskie i zainteresowanych pracą z aktorami w studiu nagraniowym.
fot. strona internetowa Fundacji Fonorama
Jak prowadzić aktora, który zamiast na scenie pracuje przed mikrofonem? Jak zbudować dramaturgię sceny wyłącznie głosem i dźwiękiem, ustawić relacje między postaciami i utrzymać uwagę słuchacza? Fundacja Fonorama w ramach tegorocznego Festiwalu Słuchowisk organizuje warsztaty prowadzone przez Jessicę Dromgoole, brytyjską reżyserkę i producentkę od lat związaną z teatrem i twórczością radiową.
To propozycja tym ciekawsza, że możliwości zdobywania praktycznej wiedzy z reżyserii słuchowisk w Polsce wciąż jest niewiele. Produkcja teatru radiowego pozostaje w dużej mierze domeną rozgłośni publicznych, a wiedza warsztatowa dotycząca pracy z aktorem przed mikrofonem, konstruowania sceny dźwiękowej czy prowadzenia nagrania rzadko staje się przedmiotem otwartych szkoleń. Fonorama konsekwentnie próbuje tę lukę uzupełniać, zapraszając do Poznania praktyków i tworząc miejsce wymiany doświadczeń dla osób zajmujących się różnymi odmianami narracji audio.
Warsztaty „A happy room is a creative room. Directing Audio Drama” będą poświęcone przede wszystkim pracy reżysera w studiu. Dromgoole odwoła się przy tym do brytyjskiego modelu produkcji audio drama, w którym zakres odpowiedzialności reżysera obejmuje rozwój scenariusza, casting, prowadzenie nagrania oraz nadzór nad montażem.
Uczestnicy będą pracowali nad konkretną sceną. Przyjrzą się sposobom budowania wspólnego rozumienia tekstu przez całą obsadę, wyborowi postaci prowadzącej opowieść, ustawieniu aktorów oraz ich relacji z mikrofonem. Ważnym elementem będzie emocjonalna dramaturgia sceny: jej rytm, prowadzenie aktorów i takie komponowanie kolejnych zdarzeń, żeby odbiorca, pozbawiony obrazu, nie stracił zainteresowania historią.
Pojawi się również praktyka efektów wykonywanych podczas nagrania – live spot i foley – oraz kwestia ich synchronizacji z działaniem aktorów. Dromgoole będzie mówiła o formułowaniu krótkich uwag reżyserskich dostosowanych do potrzeb konkretnych wykonawców, utrzymywaniu ich koncentracji i twórczej energii oraz budowaniu atmosfery sprzyjającej pracy.
Nieprzypadkowo warsztaty noszą tytuł „A happy room is a creative room”. Dobra atmosfera w studiu nie jest dla Dromgoole dodatkiem do pracy reżysera. Należy do jego obowiązków, podobnie jak umiejętność szybkiego podejmowania decyzji i udzielania odpowiedzi wtedy, kiedy potrzebuje ich zespół.
Uczestnicy będą mogli zarówno samodzielnie spróbować swoich sił w reżyserowaniu, jak i obserwować pracę innych. Warsztaty przeznaczone są dla osób mających doświadczenie reżyserskie, tworzących słuchowiska i narracyjne treści audio, a także pracujących w teatrze i filmie i zainteresowanych specyfiką pracy z obsadą aktorską w studiu.
Jessica Dromgoole jest nagradzaną brytyjską reżyserką i producentką słuchowisk. Przez pięć lat była showrunnerką radionoweli „Home Front” w BBC Radio 4. Zainicjowała i produkowała także słuchowiska i serie „Pilgrim”, „Interrogation” oraz „Faith and Glory”.
Po odejściu z BBC współpracowała m.in. z National Theatre, Audible, Audiama i NHS. Reżyseruje również w teatrze, od którego zaczynała swoją działalność artystyczną. Jej serial „Purple Heart Warriors”, wyprodukowany dla BBC World Service, zdobył podczas Banff World Media Festival nagrodę Best Fiction Podcast 2025.
Warsztaty odbędą się w Radiu Poznań w dwóch dziesięcioosobowych grupach: 7 października w godz. 10.00–14.30 oraz 8 października w godz. 10.00–14.30. Zajęcia prowadzone będą w języku angielskim, dlatego konieczna jest znajomość języka pozwalająca na swobodną komunikację w mowie i piśmie.
Nabór trwa do 30 września 2026 roku do godz. 23.59. Wyniki zostaną przekazane drogą mailową 1 października.
Fundacja Fonorama powstała w 2023 roku z inicjatywy osób związanych z poznańską sceną słuchowiskową, muzyczną, dźwiękową i literacką. Jej działalność obejmuje zarówno klasyczne słuchowiska, jak i eksperymentalne formy audialne, projekty site-specific, działania nowomedialne oraz realizacje wykorzystujące przestrzeń miasta.
Fundacja rozwija Festiwal Słuchowisk, którego wcześniejsze edycje odbywały się w Poznaniu w latach 2016–2021. W ramach tej inicjatywy powstało już ponad 30 słuchowisk i projektów audiowizualnych. Fonorama prowadzi również konkurs na najlepsze słuchowisko, open call na nowe produkcje, cykl premier i odsłuchów Dom Słuchowisk oraz aplikację ŁAPP umożliwiającą poznawanie miasta poprzez specjalnie przygotowane spacery słuchowiskowe.
Tegoroczny Festiwal Słuchowisk odbędzie się w Poznaniu w dniach 7–11 października, a jego program obejmuje prezentacje słuchowisk, konkurs, spotkania oraz zajęcia prowadzone przez praktyków. Oprócz warsztatów reżyserskich Jessiki Dromgoole zaplanowano m.in. warsztaty sound designu Agnieszki Szczepańczyk.
Część edukacyjna działalności Fonoramy wydaje się szczególnie cenna. Dostęp do warsztatu ludzi zawodowo zajmujących się reżyserią i realizacją słuchowisk jest w Polsce ograniczony, podobnie jak liczba miejsc, w których można tę wiedzę zdobywać poza zamkniętym obiegiem instytucjonalnym. Fonorama uzupełnia więc lukę: tworzy przestrzeń, w której doświadczenie praktyków może być przekazywane kolejnym twórcom, także tym pracującym poza tradycyjnymi strukturami radiowymi.
Organizatorem warsztatów jest Fundacja Fonorama, a ich partnerem Radio Poznań. Festiwal Słuchowisk jest dofinansowany ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego pochodzących z Funduszu Promocji Kultury oraz ze środków budżetowych Miasta Poznania.
Teatr dla Wszystkich jest patronem medialnym Festiwalu.
