Dwie uczelnie teatralne, dwóch młodych twórców i klasyka literatury odczytana przez pryzmat współczesnych konfliktów. W Teatrze Polskim w Szczecinie odbyła się premiera „Jądra ciemności” Josepha Conrada w reżyserii Tadeusza Pyrczaka, z dramaturgią Kamila Białaszka.
fot. Sarah Wiśniewska / Teatr Polski w Szczecinie
Dwóch młodych twórców, dwie uczelnie teatralne i jedna z najważniejszych powieści o europejskim kolonializmie. 10 października na Scenie Szekspirowskiej Teatru Polskiego w Szczecinie odbyła się premiera „Jądra ciemności” Josepha Conrada w reżyserii Tadeusza Pyrczaka, z dramaturgią Kamila Białaszka, znanego również jako raper Koza.
Tadeusz Pyrczak, absolwent Akademii Sztuk Teatralnych w Krakowie, oraz Kamil Białaszek, absolwent Akademii Teatralnej w Warszawie, spotkali się przy realizacji jednego z najbardziej wymagających tekstów literatury europejskiej. Ich wspólna adaptacja „Jądra ciemności” odwołuje się również do książki szwedzkiego pisarza i reportera Svena Lindqvista „Wytępić całe to bydło”, poświęconej historii europejskiego kolonializmu i ideologicznym uzasadnieniom masowej przemocy.
Conradowska opowieść o podróży Marlowa w głąb Afryki i poszukiwaniu tajemniczego Kurtza od ponad stu lat prowokuje pytania o naturę europejskiej cywilizacji. Pyrczak i Białaszek przenoszą te pytania we współczesność, przyglądając się językowi mediów, polityki i mechanizmom ekonomicznym, które wpływają na sposób postrzegania konfliktów, migracji i ludzkiego cierpienia.
W szczecińskim przedstawieniu Marlow staje się korespondentem i obserwatorem rzeczywistości, w której wiadomości o wojnach, kryzysach i katastrofach nieustannie konkurują o uwagę odbiorców. Twórców interesuje proces społecznego oswajania przemocy oraz język, za pomocą którego można usprawiedliwiać wykluczenie i nierówne traktowanie ludzi.
Ważnym kontekstem przedstawienia pozostaje książka Lindqvista, który analizował związki między europejskim kolonializmem, rasizmem i późniejszymi zbrodniami XX wieku. Jego rozważania pozwalają spojrzeć na powieść Conrada z perspektywy historycznej, a zarazem odnieść ją do współczesnych debat politycznych.
Interesujący jest również sam skład zespołu twórczego. Tadeusz Pyrczak odpowiada za adaptację, reżyserię i światło, natomiast Kamil Białaszek współtworzył adaptację i dramaturgię przedstawienia. Białaszek, funkcjonujący także na scenie muzycznej pod pseudonimem Koza, wnosi do tego spotkania doświadczenia związane z językiem współczesnej kultury i muzyki.
W przedstawieniu występują Marcin Sztendel jako Charlie „Krzysztof” Marlow, Piotr Rajmund Biernat jako Sam Kurtz, Sławomir Kołakowski, Marta Uszko, Maciej Szczepanik, Zofia Justyńska, Bartosz Buława i Mateusz Nguyen.
Scenografię przygotował Łukasz Mleczak, kostiumy Jerzy Basiura, a muzykę Bartosz Dziadosz. Za reżyserię dźwięku odpowiada Szymon Górka, za wideo Piotr Trzęsowski, a za aranżacje wokalne Zofia Justyńska.
Premiera „Jądra ciemności” odbyła się 10 października 2026 roku na Scenie Szekspirowskiej Teatru Polskiego w Szczecinie.
