9 października w Teatrze Dramatycznym w Płocku odbędzie się światowa prapremiera musicalu „Gdzie jest Róża? – Musical legend Mazowsza”.
infografika: Warszawska Opera Kameralna
Nowa produkcja Warszawskiej Opery Kameralnej powstała specjalnie na jubileusz 500-lecia włączenia Mazowsza do Królestwa Polskiego. Po premierze przedstawienie ruszy w trasę po regionie. Do końca listopada zostanie pokazane w piętnastu miejscowościach.
Spektakl został przygotowany na zamówienie Warszawskiej Opery Kameralnej i Samorządu Województwa Mazowieckiego, który finansuje przedsięwzięcie. Patronat honorowy nad produkcją objął marszałek województwa mazowieckiego Adam Struzik.
Twórcy sięgają po mazowieckie podania i bohaterów znanych z lokalnych legend, ale umieszczają ich we współczesnej, komediowej historii. Mistrz Twardowski, Boruta, Róża z Wyszkowa czy tajemnicza postać znad płockiej Wisły trafiają do świata urzędniczych procedur, ewidencji i dokumentów.
W świecie „Gdzie jest Róża?” legendy podlegają kontroli Urzędu Standaryzacji i Ewidencji Baśni i Legend. Każda ma swoją dokumentację, klasyfikację i określony status. Twardowski posiada teczkę, Czarna Bestia figuruje jako przypadek aktywny, a płocka panna wodna od lat próbuje sprostować błędne informacje na swój temat.
System funkcjonuje bez większych problemów do chwili, kiedy znika Róża z Wyszkowa. W miejscu, w którym powinna się znajdować, pojawia się elegancka trumna z cichym domykiem. Sprawa jest pilna: jeżeli Róża nie zostanie odnaleziona do świtu, jej legenda zostanie przeniesiona do archiwum zaników.
Poszukiwania prowadzą dwaj urzędnicy reprezentujący zupełnie różne sposoby patrzenia na świat. Witold Właściwy ufa dokumentom, procedurom, pieczątkom i faktom, które można potwierdzić. Konrad Cudny dopiero zaczyna pracę i jest przekonany, że legendy mają własny głos, którego warto posłuchać.
Wyprawa prowadzi ich przez kolejne miejsca Mazowsza. Na drodze pojawiają się Mistrz Twardowski, Czarna Bestia, Kochliwa Katarzyna, Porywczy Siemowit, Boruta oraz bohaterka związana z Płockiem.
Wybór Płocka na miejsce światowej prapremiery ma dodatkowe znaczenie. Miasto pojawia się bowiem bezpośrednio w historii opowiadanej na scenie.
Nad Wisłą bohaterowie spotykają tajemniczą istotę określaną w różnych przekazach jako syrenka albo panna wodna. Jej tożsamość okazuje się jednak znacznie mniej oczywista. Twórcy wykorzystują tę legendę do opowieści o tym, jak łatwo przyzwyczajamy się do raz nadanych nazw i klasyfikacji oraz jak trudno później zakwestionować wersję, którą przez lata uznawaliśmy za prawdziwą.
Płocka publiczność podczas premiery spotka się więc również z fragmentem własnej lokalnej mitologii, przetworzonej na język współczesnego teatru muzycznego.
Inspiracją dla przedstawienia była książka Marty H. Milewskiej „Mazowsze. Księga legend i tajemnic”, wydana w 2025 roku przez Wydawnictwo Tatarak. Autorka zebrała w niej osiemnaście podań związanych z mazowieckimi miastami i miejscowościami. Są wśród nich historie wodnic, latających kotów, książąt, smoków i innych fantastycznych postaci, które przez lata funkcjonowały w lokalnych opowieściach.
Jerzy Wołosiuk, autor libretta i muzyki do spektaklu, połączył te historie w jedną fabułę. Odpowiada również za kierownictwo muzyczne i poprowadzi zespół instrumentalny.
Reżyserię i inscenizację powierzono Jerzemu Janowi Połońskiemu. Musical korzysta z różnych konwencji: komedii, baśni, kryminału i opowieści przygodowej. Dawne podania otrzymują nowe dialogi, konflikty i sytuacje, a bohaterowie spotykają się w historii stworzonej specjalnie dla tego przedstawienia.
W centrum pozostaje pytanie o pamięć. Co dzieje się z opowieściami, których przestajemy słuchać? Jak długo może istnieć legenda, jeżeli kolejne pokolenia przestają ją opowiadać? I czy dawne historie można zachować, zamykając je w archiwach, katalogach i urzędowych klasyfikacjach?
Scenografię przygotowała Katarzyna Gabrat-Szymańska, kostiumy Marcin Łobacz, choreografię Paulina Andrzejewska-Damięcka, reżyserię światła Adam Tyszka, a multimedia i wizualizacje Piotr Szabliński. Za realizację dźwięku odpowiada Jakub Skowroński.
W rolę Witolda Właściwego wcielają się Rafał Szatan i Filip Karaś, a Konrada Cudnego grają Wojciech Daniel i Maciej Pawlak. Różę z Wyszkowa kreują Małgorzata Chruściel i Natalia Jankiewicz. Jako Syrenka występują Agnieszka Tylutki i Katarzyna Domalewska. Głosu Romana Statuta użyczył reżyser przedstawienia Jerzy Jan Połoński.
Prapremiera w Płocku rozpocznie objazd przedstawienia po województwie mazowieckim. Warszawska Opera Kameralna zaplanowała piętnaście prezentacji od 9 października do 27 listopada. Finałowe tygodnie trasy obejmą również pokaz w warszawskim Basenie Artystycznym.
Trasa „Gdzie jest Róża? – Musical legend Mazowsza”:
9 października – Płock, Teatr Dramatyczny – światowa prapremiera
12 października – Sokołów Podlaski, Sokołowski Ośrodek Kultury
14 października – Węgrów, Węgrowski Ośrodek Kultury
16 października – Grodzisk Mazowiecki, Hala Widowiskowo-Sportowa
19 października – Nieporęt, Hala Sportowa
21 października – Płońsk, Miejskie Centrum Kultury
23 października – Sierpc, Muzeum Wsi Mazowieckiej
27 października – Mława, Miejskie Centrum Kultury
29 października – Siedlce, Centrum Kultury i Sztuki
4 listopada – Iłża, Centrum Kultury i Turystyki
6 listopada – Łaskarzew, Hala Widowiskowo-Sportowa
9 listopada – Ciechanów, Hala Sportowo-Widowiskowa
11 listopada – Gąbin, Hala Sportowo-Widowiskowa
25 listopada – Warszawa, Basen Artystyczny
27 listopada – Ostrołęka, Ostrołęckie Centrum Kultury
Światowa prapremiera „Gdzie jest Róża? – Musical legend Mazowsza” odbędzie się 9 października o godz. 18.00 w Teatrze Dramatycznym w Płocku przy ul. Nowy Rynek 11.
