Fundacja Theatrum Gedanense i Akademia Muzyczna im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku rozpoczynają wspólny cykl koncertowy „GdańskaMuza – Okno na Sztukę”.
fot. Teatr w Oknie / Fundacja Theatrum Gedanese
Kameralna scena przy Długiej 50/51 ma stać się miejscem regularnych prezentacji studentów, absolwentów, pedagogów i zespołów gdańskiej uczelni. Pierwszy koncert odbędzie się 10 października. W programie znalazły się dwa kwartety smyczkowe Stanisława Moniuszki. Wstęp na wydarzenia cyklu będzie bezpłatny.
Teatr w Oknie ma w Gdańsku historię znacznie dłuższą niż mogłaby sugerować skala tej niewielkiej sceny. Mieści się przy ul. Długiej 50/51, w samym centrum Głównego Miasta. Pomysł stworzenia teatru w oknach kamienicy należał do prof. Jerzego Limona. Scena powstała z inicjatywy Gdańskiego Teatru Szekspirowskiego i została otwarta w 2009 roku przez Andrzeja Wajdę. Była kameralną sceną GTS jeszcze przed powstaniem jego obecnej siedziby. Od 2015 roku Teatr w Oknie prowadzi i finansuje Fundacja Theatrum Gedanense, korzystając z lokalu należącego do Gminy Miasta Gdańska.
Nazwa miejsca jest bardzo dosłowna. Dwa duże okna wychodzące na Długą zostały pomyślane jako część sceny. Pozwalają prowadzić wydarzenia wewnątrz niewielkiej sali, na zewnątrz, bezpośrednio w przestrzeni ulicy, albo łączyć obie przestrzenie. Według informacji Fundacji kameralna widownia może pomieścić około 40–60 osób, podczas gdy wydarzenia odbywające się przed teatrem mogą gromadzić nawet kilkuset widzów. Fundacja określa Teatr w Oknie jako pierwszy tego typu teatr studyjny na świecie.
Przez lata wykształcił się tam repertuar daleko wykraczający poza przedstawienia dramatyczne. Odbywają się monodramy, spektakle lalkowe, etiudy taneczne, koncerty, czytania performatywne, spotkania literackie, happeningi, performanse, projekcje oraz warsztaty teatralne i muzyczne. Muzyka była obecna przy Długiej już wcześniej. Jednym z realizowanych przez Fundację projektów był cykl „U źródeł pieśni”, poświęcony polskiej muzyce tradycyjnej i jej współczesnym interpretacjom. Na plenerowej scenie Teatru w Oknie występowali między innymi Percival, Żywiołak, Sutari, Mosaik i Annutara.
„GdańskaMuza – Okno na Sztukę” rozwija właśnie muzyczną część działalności tego miejsca. Projekt przygotowują wspólnie Teatr w Oknie i Akademia Muzyczna im. Stanisława Moniuszki w Gdańsku. Organizatorzy zapowiadają prezentacje dorobku studentów, absolwentów, pedagogów oraz zespołów związanych z uczelnią. Szczególne znaczenie ma mieć obecność młodych muzyków, którzy otrzymają możliwość zdobywania doświadczenia scenicznego i bezpośredniego kontaktu z publicznością poza murami Akademii.
Wybór Teatru w Oknie daje temu przedsięwzięciu szczególną formułę. Koncerty trafiają do niewielkiej przestrzeni położonej przy jednej z najczęściej uczęszczanych ulic Gdańska. Historia tego miejsca od początku wiązała się z próbą skracania dystansu pomiędzy artystą i odbiorcą. Teraz z tej możliwości korzystać będzie także środowisko gdańskiej Akademii Muzycznej.
Organizatorzy podkreślają również dostępność przedsięwzięcia. Wszystkie koncerty cyklu mają być bezpłatne. Fundacja Theatrum Gedanense poinformowała, że jest to możliwe dzięki wsparciu firmy Kameralnie, sponsora Teatru w Oknie.
Program pierwszego koncertu jest już znany. Inauguracja „GdańskaMuza – Okno na Sztukę” odbędzie się 10 października 2026 roku o godz. 19.00 w Teatrze w Oknie przy ul. Długiej 50/51.
Wystąpi kwartet smyczkowy w składzie: Andrzej Kacprzak – skrzypce, Paweł Kukliński – skrzypce, Krzysztof Komendarek-Tymendorf – altówka oraz Jakub Grzelachowski – wiolonczela. Koordynatorem projektu ze strony Akademii jest dr hab. Andrzej Kacprzak.
Program inauguracji został poświęcony patronowi gdańskiej uczelni. Muzycy wykonają I Kwartet smyczkowy d-moll oraz II Kwartet smyczkowy F-dur Stanisława Moniuszki. Oba utwory pochodzą z młodzieńczego okresu jego twórczości i powstały podczas studiów kompozytora w Berlinie. Akademia przypomina, że są to jedyne w pełni samodzielne dzieła kameralne Moniuszki. W utworach słychać już charakterystyczną melodyjność i śpiewność jego późniejszej muzyki.
Za kameralną sceną przy Długiej stoi instytucja mająca szczególne miejsce w najnowszej historii teatralnego Gdańska. Fundacja Theatrum Gedanense została powołana z inicjatywy prof. Jerzego Limona. Jej początki sięgają 1990 roku i idei odbudowania tradycji gdańskiego teatru elżbietańskiego. Badania Limona nad obecnością angielskich aktorów w XVII-wiecznym Gdańsku doprowadziły do wieloletnich starań o stworzenie współczesnego teatru nawiązującego do historycznej Szkoły Fechtunku. Z inicjatywy Fundacji powstały Festiwal Szekspirowski oraz przedsięwzięcie, które po ponad dwóch dekadach starań doprowadziło do otwarcia w 2014 roku Gdańskiego Teatru Szekspirowskiego.
Teatr w Oknie pozostał po uruchomieniu dużej sceny przy ul. Bogusławskiego samodzielną, kameralną przestrzenią działalności Fundacji. Dziś kieruje nią zarząd Fundacji Theatrum Gedanense, a koordynatorką Teatru w Oknie jest Olga Babak. Patronem Fundacji pozostaje król Karol III, który jeszcze jako książę Walii objął ją patronatem na początku jej działalności.
„GdańskaMuza – Okno na Sztukę” – pierwsze spotkanie odbędzie się 10 października o godz. 19.00.
Wstęp jest wolny.
Program inauguracji „GdańskaMuza – Okno na Sztukę” – Akademia Muzyczna w Gdańsku
