Spektakl „OJOJ Wielka historia małej kreski” Teatru Pinokio w Łodzi został doceniony podczas 33. Międzynarodowego Festiwalu Teatrów dla Dzieci w Suboticy.
fot. Daniel Kiermut / Teatr Pinokio
Aleksandra Pejcz otrzymała nagrodę za najlepszą reżyserię. Międzynarodowe jury zwróciło uwagę na precyzję inscenizacji oraz konsekwentne budowanie scenicznego świata za pomocą lalek, muzyki, ruchu i animacji.
Międzynarodowy Festiwal Teatrów dla Dzieci w Suboticy należy do ważnych europejskich wydarzeń poświęconych teatrowi kierowanemu do młodej publiczności. Serbski festiwal od lat gromadzi artystów, producentów i przedstawicieli teatrów z różnych części świata, a do udziału w jego programie głównym wybierana jest niewielka część spośród setek zgłaszanych przedstawień.
Już sama obecność w konkursie jest więc dla zespołów teatralnych istotnym wyróżnieniem. W programie zakończonej właśnie 33. edycji znalazło się trzynaście spektakli. Do Suboticy przyjechały zespoły między innymi z Chin, Wielkiej Brytanii, Bułgarii i Słowenii. Polskę reprezentował Teatr Pinokio w Łodzi ze spektaklem „OJOJ Wielka historia małej kreski” w reżyserii Aleksandry Pejcz.
Przedstawienie powstało z inspiracji picturebookiem francuskiego ilustratora Serge’a Blocha. Jego bohaterem jest Ojojek – wrażliwy, nieśmiały i samotny chłopiec. Spotkanie z niewielką czerwoną kreską uruchamia serię zdarzeń, podczas których to, co początkowo wydaje się niepozorne, zaczyna zmieniać sposób, w jaki chłopiec patrzy na siebie i otaczającą go rzeczywistość. Historia opowiada o oswajaniu własnych lęków, budowaniu odwagi i odkrywaniu możliwości, które wcześniej pozostawały poza zasięgiem bohatera.
„OJOJ Wielka historia małej kreski” miał premierę w ubiegłym roku podczas łódzkiego festiwalu S•PLOT. Twórcy zdecydowali się opowiedzieć historię całkowicie bez słów. Znaczenia powstają dzięki animacji lalek, ruchowi aktorów, muzyce, dźwiękom i rytmowi przedstawienia. Aktorzy pozostają widoczni dla publiczności i funkcjonują zarówno jako animatorzy lalek, jak i uczestnicy opowiadanej historii.
Właśnie sposób połączenia tych elementów zwrócił szczególną uwagę międzynarodowego jury w Suboticy. W uzasadnieniu nagrody dla Aleksandry Pejcz jurorzy wskazali na inscenizacyjną precyzję przedstawienia oraz konsekwencję, z jaką reżyserka prowadzi poszczególne środki teatralne. Ruch, dźwięk i rytm zostały – jak podkreślono – po mistrzowsku poprowadzone, tworząc z perfekcją i urokiem jeden spójny świat.
Nagroda ma szczególne znaczenie również dlatego, że „OJOJ” pozostaje przedstawieniem silnie związanym z tradycją teatru lalkowego. Lalka i animacja pełnią w nim zasadniczą funkcję dramaturgiczną, a opowieść rozwija się dzięki wyobraźni uruchamianej przez najprostsze przedmioty, formy i znaki.
– Bardzo cieszy, że taki w pełni lalkowy spektakl, który opiera się na zabawie wyobraźnią, na metaforze i na kunszcie animacyjnym, nadal działa i jest międzynarodowo doceniany – podkreśla Aleksandra Pejcz.
Reżyserka zwraca jednocześnie uwagę, że nagroda, choć formalnie przyznana jej za reżyserię, jest efektem pracy całego zespołu. W przypadku przedstawienia budowanego bez tekstu, opartego na precyzyjnej animacji i ścisłej współpracy aktorów, znaczenie wspólnego wypracowania scenicznego języka staje się szczególnie istotne.
– Choć to moje nazwisko widnieje przy tym wyróżnieniu, to będę zawsze podkreślać, że praca nad tym spektaklem była zespołowa. Dlatego tak naprawdę jest to nagroda dla nas wszystkich, dla twórców, dla zespołu aktorskiego, z którymi wspólnie zbudowaliśmy ten świat – zaznacza Aleksandra Pejcz.
Na scenie występują Piotr Osak, Piotr Pasek, Filip Wawrecki oraz Jagoda Zimała. Za wizualną stronę przedstawienia odpowiada Mateusz Mirowski, który zaprojektował scenografię, kostiumy i lalki. Muzykę skomponował Grzegorz Mazoń, natomiast koncepcję światła przygotowała Alicja Pietrucka. Wszystkie te elementy tworzą język przedstawienia, które może funkcjonować poza granicami jednego języka i kręgu kulturowego. W Suboticy ta właściwość spektaklu nabrała dodatkowego znaczenia – „OJOJ” spotkał się z publicznością i jurorami międzynarodowego festiwalu bez konieczności tłumaczenia choćby jednego zdania.
Sukces Aleksandry Pejcz jest zarazem kolejnym wyróżnieniem Teatru Pinokio w Łodzi na Międzynarodowym Festiwalu Teatrów dla Dzieci w Suboticy. Łódzki teatr został nagrodzony tam także podczas poprzedniej edycji. W 2025 roku nagrodę za najlepszą reżyserię otrzymał Gabriel Gietzky za spektakl „Ballady i romanse”.
Dwa kolejne wyróżnienia reżyserskie dla przedstawień Teatru Pinokio pokazują, że łódzka scena pozostaje zauważalna również w międzynarodowym obiegu teatru dla młodego widza. Tym razem jurorzy docenili spektakl świadomie korzystający z podstawowych narzędzi teatru lalek: animacji, materii, ruchu i wyobraźni. „OJOJ Wielka historia małej kreski” udowodnił w Suboticy, że niewielka czerwona kreska może wystarczyć, aby zbudować sceniczną opowieść zrozumiałą także poza Polską.
