18 i 19 września Cricoteka w Krakowie pokaże „Sketches of Crowd #8” – kameralną, trzyosobową wersję głośnego spektaklu „Crowd”.
infografika: Cricoteka
Jedna z najważniejszych postaci współczesnej francuskiej sceny performatywnej, Gisèle Vienne, otworzy tegoroczną edycję cyklu „Gra z Kantorem”. 18 i 19 września Cricoteka pokaże „Sketches of Crowd #8” – kameralną, trzyosobową wersję głośnego spektaklu „Crowd”, przygotowywaną każdorazowo od nowa w odpowiedzi na konkretną przestrzeń.
„Sketches of Crowd #8” wyrasta ze spektaklu „Crowd”, który Gisèle Vienne stworzyła w 2017 roku. W pierwotnej wersji artystka przyglądała się grupie młodych ludzi spotykających się nocą na rave’ie, gdzie pod wpływem muzyki, bliskości innych ciał i szczególnego doświadczenia czasu zaczynają ujawniać się tłumione emocje i pragnienia. Vienne konstruowała tę rzeczywistość za pomocą środków zaczerpniętych między innymi z języka filmu: zwolnień, przyspieszeń i zapętleń ruchu.
Prezentowany w Cricotece „Sketches of Crowd #8” jest projektem znacznie bardziej kameralnym. Na scenie pojawia się troje wykonawców: Sophie Demeyer, Theo Livesey i Katia Petrowick. Spektakl powstał jako refleksja nad doświadczeniem izolacji w czasie pandemii i – jak określają go organizatorzy – stanowi swego rodzaju negatyw „Crowd”. Tym razem punktem odniesienia nie jest doświadczenie znalezienia się wewnątrz tłumu, lecz jego brak i silna potrzeba obecności innych ludzi.
Vienne za każdym razem dostosowuje „Sketches of Crowd” do miejsca, w którym przedstawienie jest prezentowane, nadając kolejnej realizacji następny numer. Cricoteka zobaczy więc ósmą odsłonę projektu, przygotowaną z myślą o jej przestrzeni. W centrum pozostają interesujące artystkę zagadnienia percepcji, cielesności oraz ograniczeń, którym ciało zostaje poddane przez okoliczności i mechanizmy pozostające poza jego kontrolą.
Spektakl jest pozbawiony słów. Jego dramaturgia budowana jest przede wszystkim poprzez ciało, ruch, światło oraz muzykę. W ścieżce dźwiękowej znalazły się utwory m.in. Underground Resistance, KTL, Vapour Space, DJ Rolando, Drexciya, Jeffa Millsa, Petera Rehberga, Manuela Göttschinga, Sun Electric oraz Global Communication. Organizatorzy uprzedzają, że podczas przedstawienia wykorzystywane są światła stroboskopowe oraz głośna muzyka.
Pokaz Gisèle Vienne zainauguruje kolejną edycję programu „Gra z Kantorem”, który w tym roku poświęcony będzie Francji. Cykl koncentruje się na pytaniu o obecność myśli i sztuki Tadeusza Kantora we współczesnym teatrze oraz sztukach performatywnych, szukając nie tyle bezpośrednich kontynuacji jego języka, ile śladów, przekształceń i nowych sposobów podejmowania problemów obecnych w jego twórczości.
Tegoroczna odsłona obejmie prace trzech artystów związanych ze współczesną sceną francuską: Gisèle Vienne, Philippe’a Quesne’a oraz Nach. Kuratorką programu jest Dorota Semenowicz. Wydarzenia zaplanowano na wrzesień i listopad. Organizatorzy stawiają przy tym pytanie, czy Kantor funkcjonuje dziś we Francji przede wszystkim jako postać należąca do historii europejskiej awangardy, czy pozostaje rzeczywistym i żywym punktem odniesienia dla kolejnych pokoleń twórców.
Wybór Gisèle Vienne na otwarcie programu wydaje się szczególnie interesujący ze względu na obszary, które od lat zajmują artystkę. Francusko-austriacka choreografka, reżyserka, lalkarka i artystka wizualna tworzy na pograniczu teatru, tańca, instalacji, filmu i fotografii. W swoich pracach konsekwentnie bada relację między ciałem a przedmiotem, żywym a sztucznym, obecnością a nieobecnością. Powraca również do tematów dorastania, kontrkultury, przemocy, społecznych mechanizmów kontroli oraz sposobów konstruowania percepcji widza. Jej prace prezentowane są na najważniejszych scenach, festiwalach i w galeriach na świecie. Vienne jest obecnie artystką stowarzyszoną m.in. z Chaillot – Théâtre National de la Danse, Le Volcan – Scène nationale du Havre oraz Théâtre National de Bretagne.
Jej obecność w projekcie ma także bezpośredni związek z aktualnym programem wystawienniczym Cricoteki. Prace Vienne znalazły się bowiem również na wystawie „Kantor. Terapia widzeń”, dzięki czemu wrześniowe pokazy pozwolą zobaczyć jej twórczość zarówno w kontekście sztuk wizualnych, jak i praktyki performatywnej.
Koncepcja, choreografia, scenografia i dramaturgia: Gisèle Vienne
Występują: Sophie Demeyer, Theo Livesey, Katia Petrowick
Koordynacja techniczna: Sara Ruiz Marmolejo
Dźwięk: Adrien Michel
Światło: Héloïse Evano
Kostiumy: Gisèle Vienne we współpracy z Camille Queval i wykonawcami
Muzyka: Underground Resistance, KTL, Vapour Space, DJ Rolando, Drexciya, The Martian, Choice, Jeff Mills, Peter Rehberg, Manuel Göttsching, Sun Electric, Global Communication
Produkcja i tournée: Paola Gilles, Raphaëlle Landré
Administracja: Cloé Haas, Clémentine Papandrea
Produkcja: DACM / Compagnie Gisèle Vienne
Realizacja produkcji: Alma Office – Anne-Lise Gobin, Camille Queval, Andrea Kerr.
Compagnie Gisèle Vienne jest wspierana przez Ministerstwo Kultury i Komunikacji – DRAC Grand Est, Region Grand Est oraz Miasto Strasburg. Zespół otrzymuje również wsparcie Dance Reflections by Van Cleef & Arpels oraz Institut Français w zakresie międzynarodowych tournée.
„Sketches of Crowd #8” zostanie pokazany w Cricotece 18 i 19 września 2026 roku o godz. 18.30. Po pierwszym z przedstawień, 18 września, odbędzie się około 30-minutowe spotkanie z Gisèle Vienne prowadzone w języku angielskim.
Organizatorem „Gry z Kantorem: Francja” jest Ośrodek Dokumentacji Sztuki Tadeusza Kantora CRICOTEKA, a współorganizatorem Narodowy Stary Teatr im. Heleny Modrzejewskiej. Kuratorką projektu jest Dorota Semenowicz, za produkcję odpowiadają Wiktor Bury, Aldona Mikulska i Adam Nehring, a identyfikację wizualną przygotował Kuba Sowiński. Partnerami wydarzenia są Instytut Adama Mickiewicza oraz Instytut Francuski w Polsce.
