– „Panie, Panowie, do piór” – powiedział podczas konferencji prasowej dyrektor Teatr Narodowy, Jan Klata, otwierając nabór do konkursu, który – jak podkreślają organizatorzy – ma być impulsem dla współczesnej dramaturgii.
Konkurs został ogłoszony symbolicznie w Światowy Dzień Książki i Praw Autorskich, co podkreśla jego literacki i autorski charakter oraz znaczenie dla współczesnej dramaturgii.
Jest on skierowany jest do autorek i autorów piszących w języku polskim. Warunkiem udziału jest przesłanie oryginalnego, wcześniej niepublikowanego i niewystawianego tekstu dramatycznego. Prace należy podpisywać godłem, co ma zagwarantować anonimowość oceny.
– „Chcieliśmy stworzyć konkurs, który będzie – nie boję się tego słowa – skrajnie uczciwy. Taki, w którym o wszystkim decyduje tekst. Każdy może napisać dramat, podpisać go godłem i przesłać. I ten tekst trafi do Teatru Narodowego” – mówił Maciej Wojtyszko, pomysłodawca inicjatywy. – „To jest potraktowanie dramatopisarzy poważnie – ocenia się wyłącznie to, co napisali. Nie nazwisko, nie dorobek, tylko tekst”.
Jak zaznaczył, w projekcie zawarta jest również „pewna – nie do końca ukryta – krytyka innych konkursów”, które nie zawsze opierają się na tak przejrzystych zasadach.
Organizatorzy jasno określają warunki udziału: do konkursu można zgłaszać wyłącznie utwory oryginalne, napisane w języku polskim, wcześniej niepublikowane, niewystawiane i niezgłaszane do innych konkursów. Dodatkowym wymogiem jest rejestracja tekstu w Stowarzyszenie Autorów ZAiKS – najpóźniej w dniu zgłoszenia.
Zwycięzca otrzyma 100 tysięcy złotych – środki pochodzą z ZAiKS-u – oraz gwarancję realizacji spektaklu w Teatrze Narodowym w ciągu dwóch lat od rozstrzygnięcia konkursu. To właśnie połączenie nagrody finansowej z produkcją sceniczną ma być kluczową wartością przedsięwzięcia.
Poza nagrodą główną organizatorzy przewidzieli także dwie kolejne nagrody finansowe: II nagrodę w wysokości 35 tysięcy złotych oraz III nagrodę w wysokości 15 tysięcy złotych.
– „Z naszej strony wnosimy realizację w Teatrze Narodowym. To jest zasadniczo istotne – żeby teksty, które powstają, spotkały się z widzem. Dramat nie może funkcjonować wyłącznie jako literatura do czytania. Musi przejść przez proces pracy w teatrze i zostać skonfrontowany z publicznością” – podkreślał Jan Klata.
Jury konkursu będzie siedmioosobowe. – „Trzy osoby zostaną wskazane przez ZAiKS, trzy przez Teatr Narodowy, a siódmą osobą będzie dyrektor Teatru Narodowego” – zapowiedział Klata.
Nabór prac potrwa do 30 września 2026 roku, a rozstrzygnięcie konkursu zaplanowano na 19 listopada – w rocznicę powstania Teatru Narodowego.
To jeden z nielicznych konkursów w Polsce, który łączy wysoką nagrodę finansową z realną produkcją sceniczną – i właśnie dlatego budzi tak duże zainteresowanie środowiska.
Organizatorzy podkreślają, że inicjatywa jest odpowiedzią na zmieniającą się sytuację teatru i potrzebę wzmocnienia współczesnej dramaturgii. Konkurs ma nie tylko wyłonić nowy tekst, ale także stworzyć realną ścieżkę jego obecności na scenie.
Teatr Narodowy w Warszawie
Stowarzyszenie ZAIKS