Halina Mikołajska upamiętniona w Teatrze Dramatycznym

23 lutego o godz. 13:00 w holu Teatru Dramatycznego im. Gustawa Holoubka w Warszawie odbyło się uroczyste odsłonięcie tablicy pamiątkowej poświęconej Halinie Mikołajskiej – aktorce teatralnej i filmowej, reżyserce oraz działaczce opozycji demokratycznej w okresie PRL.

Wydarzenie wpisuje się w obchody 100. rocznicy urodzin Mikołajskiej, przypadającej w 2025 r. Jednocześnie stanowi element programu rocznicowego związanego z 50-leciem powstania Komitetu Obrony Robotników, organizowanego przez m.st. Warszawę pod hasłem „Siła w jedności”.

Halina Mikołajska należała do grona najwybitniejszych polskich aktorek XX wieku. W latach 50. i 60. współtworzyła historię Teatru Dramatycznego, kreując na jego scenie znaczące role i podejmując działania reżyserskie. Równolegle angażowała się w działalność opozycyjną – po wydarzeniach czerwca 1976 roku stała się jedną z osób wspierających represjonowanych robotników, współpracując z KOR, dokumentując naruszenia praw człowieka i współtworząc środowisko demokratycznej opozycji.

Tablica została umieszczona w przestrzeni teatru obok tablicy upamiętniającej patrona sceny, Gustaw Holoubek. Ten gest ma wymiar symboliczny – zestawia dwie postaci, które kształtowały tożsamość instytucji zarówno artystycznie, jak i obywatelsko.

Fundatorem tablicy jest Miasto Stołeczne Warszawa. Partnerem projektu została Dzielnica Śródmieście, a realizację przeprowadził Zarząd Terenów Publicznych. Autorem projektu rzeźbiarskiego jest Marek Moderau.

Odsłonięciu towarzyszyła konferencja prasowa inaugurująca program rocznicowych wydarzeń organizowanych przez m.st. Warszawę w związku z 50. rocznicą powstania Komitetu Obrony Robotników. W spotkaniu wzięli udział m.in. Aldona Machnowska-Góra – zastępczyni prezydenta m.st. Warszawy, Ewa Malinowska-Grupińska – przewodnicząca Rady m.st. Warszawy, Bogdan Olesiński – burmistrz dzielnicy Ursus, Aleksander Ferens – burmistrz dzielnicy Śródmieście, Katarzyna Puchalska – dyrektorka Domu Spotkań z Historią, oraz Wojciech Faruga – dyrektor Teatru Dramatycznego.

Rocznica KOR przywołuje wydarzenia z 25 czerwca 1976 r., kiedy w 112 zakładach pracy – m.in. w Radomiu, Ursusie i Płocku – ponad 80 tys. osób rozpoczęło strajki i demonstracje przeciwko podwyżkom cen żywności i pogarszającym się warunkom życia. Brutalne represje wobec robotników stały się impulsem do powstania Komitetu Obrony Robotników – organizacji, która udzielała wsparcia represjonowanym, dokumentowała łamanie praw człowieka i budowała fundamenty późniejszych środowisk opozycyjnych oraz ruchów solidarnościowych.

Wieczorem, o godz. 19.00, w Teatrze Dramatycznym odbędzie się koncert inaugurujący obchody pod tytułem „KOR. Siła w jedności”. Program rocznicowy obejmie także wystawy, spotkania i wydarzenia edukacyjne, przypominające o znaczeniu solidarności obywatelskiej i odpowiedzialności za wspólnotę.

Odsłonięta dziś tablica przywraca w przestrzeni publicznej postać Haliny Mikołajskiej nie tylko jako wybitnej artystki, lecz również jako osoby, która konsekwentnie łączyła działalność teatralną z postawą obywatelską. Wpisanie jej nazwiska w architekturę Teatru Dramatycznego jest jednocześnie przypomnieniem, że historia tej sceny ma wymiar nie tylko artystyczny, ale także polityczny i etyczny.

Teatr Dramatyczny w Warszawie