Jacek Tyski przygotowuje baletową adaptację „Requiem” Mozarta

Dzieło, które przekracza granice  

Dzieło niedokończone, owiane tajemnicą anonimowego zlecenia, pisane w obliczu nadchodzącej śmierci – Requiem d-moll W.A. Mozarta. Utwór sfinalizowany przez przyjaciela kompozytora Josepha Eyblera i jego uczenia Franza Xavera Süssmayra zasłużył na miano jednej z największych kompozycji sakralnych. Dramatyzm mszy żałobnej stał się inspiracją do baletowej adaptacji w Operze Krakowskiej.

Jak mówi prof. Piotr Sułkowski, dyrektor Opery Krakowskiej: – Są dzieła, które nie tylko rozbrzmiewają w czasie, lecz przekraczają jego granice. „Requiem” Wolfganga Amadeusza Mozarta należy do tych kompozycji, które od ponad dwóch stuleci poruszają głębię ludzkiej wrażliwości. Mówią o przemijaniu, pamięci, żalu i nadziei. W baletowej interpretacji Jacka Tyskiego muzyka Mozarta staje się językiem ciała, gdzie ruch, gest i przestrzeń sceniczna przejmują rolę słów, prowadząc widza przez emocjonalny obraz ludzkiego doświadczenia: od lęku i bólu, przez bunt i tęsknotę, aż po ukojenie i światło.

Już 28 lutego odbędzie się premiera baletowa „Requiem” w reżyserii i choreografii Jacka Tyskiego. To poruszające dzieło wykonają Soliści, Artyści Chóru, Zespół Baletu i Orkiestry Opery Krakowskiej pod batutą Marca Moncusi – „Requiem” jest dziełem szczególnym także dlatego, że pozostaje symbolicznym pożegnaniem kompozytora z życiem. Niedokończone, a zarazem kompletne w swoim przesłaniu, staje się metaforą ludzkiej drogi – nieustannie niedomkniętej, a jednak otwartej na sens, który wykracza poza to, co widzialne – mówi prof. Piotr Sułkowski, dyrektor Opery Krakowskiej.

Stroje do spektaklu przygotowuje szczególnie lubiana przez tancerzy kostiumografka Marta Koncewoj. Dzięki temu, że sama jest baletnicą (występuje na scenie Teatru Wielkiego Opery Narodowej), doskonale zna potrzeby tancerzy. Zaprojektowane przez nią zwiewne, minimalistyczne kostiumy podkreślą empiryczność scenicznych obrazów. 

Graficzną zapowiedź wydarzenia stanowi plakat Veroniki Korol, który w drodze konkursu został wyłoniony spośród prac przygotowanych przez studentów Akademii Sztuk Pięknych w Krakowie. Finalny głos w wyborze mieli Obserwujący profile Opery Krakowskiej na Facebooku i Instagramie.

Autorka plakatu Veronika Korol wyjaśnia: – Moją koncepcją na plakat był symbol drzewa, który jest obecny w wielu kulturach i wierzeniach i łączy życie ze śmiercią. Często gałęzie były asocjowane z niebem, sferą niebiańską, a korzenie ze światem podziemnym, światem martwych. A dodatkowym kierunkiem był rodzaj plastyki, który tworzy tak twardy materiał jak drewno pod działaniem warunków atmosferycznych, takich jak mocny, stały wiatr. To jednocześnie wskazuje na wytrzymałość, ale również na giętkość i plastyczność. Obie te jakości kojarzą mi się ze sztuką tańca, zwłaszcza baletem. 

Dyrektor Opery Krakowskiej zachęca do  wspólnego przeżycia tej wyjątkowej podróży, jaką będzie spektakl baletowy “Requiem”: – Niech muzyka i taniec staną się przestrzenią refleksji, wzruszenia i ciszy, w której każdy może odnaleźć własne pytania i własne odpowiedzi. 

Opera Krakowska zaprasza na spektakle:

28 lutego godz. 18:30 

1 marca godz. 11:00

1 marca godz. 17:00

1 kwietnia godz. 18:30

2 kwietnia godz. 18:30

Jacek Tyski – choreograf

Ukończył Państwową Szkołę Baletową im. Romana Turczynowicza w Warszawie  (1994) oraz Hamburską Szkołę Baletową Johna Neumeiera (1994-1995). Jako tancerz był związany z zespołem Johna Neumeiera w Hamburgu (1995-2000), madryckim Campaña Nacional de Danza (200-2004), baletem Teatru Wielkiego – Opera Narodowej w Warszawie (2004-2007), Ballet de Gran Canaria w Las Palmas (2007), Polskim Baletem Narodowym (2010-2016). Pełnił obowiązki kierownika baletu w Operze Wrocławskiej (2017-2018), a obecnie jest kierownikiem Zespołu Baletu Opery Krakowskiej.

Jako tancerz pracował z tak wybitnymi choreografiami jak: Mats Ek, Nach Duato, John Neumeier, Jiri Kylian, Jiacopo Godoni, Emil Wesołowski, Krzysztof Pastor, Ed Wubbe, William Forsythe, Pirre Lacotte. Od kilku lat z powodzeniem realizuje własne prace choreograficzne, m.in. podczas warsztatów choreograficznych „Kreacje”, a także na zamówienie teatrów i festiwali. Stworzył choreografie od spektakli: „For a While” (Cypr, 2006), „Donna” (Las Palmas, Wyspy Kanaryjskie, 2007), „Święto Wiosny” (w ramach projektu edukacyjnego Fulltura, Warszawa, 2008) „W poszukiwaniu kolorów” (Polski Balet Narodowy, Warszawa, 2008), „Sny” (Kielecki Teatr Tańca, 2009), „III Symfonia” Lutosławskiego (w ramach projektu edukacyjnego Rytm, Warszawa, 2010), „Popołudnie Fauna” (TW-ON, 2010), „Spacer” (w ramach warsztatów choreograficznych Kreacje, Warszawa, 2012), Alicja w krainie czarów (w ramach projektu edukacyjnego TW-ON, 2012), „Dwie Historie, jeden Taniec” (Opera Krakowska, 2016), „El Amore Brujo”, „Requiem d-moll” (Opera Wrocławska, 2017), „Na pięciolinii” (Polski Balet Narodowy, 2017), „Romeo i Julia” (Opera Wrocławska, 2018), „Rodelinda” (Opera Królewska, 2019), „Coppelia” (Opera Nova, 2019), „Dziadek do Orzechów” (Opera Kameralna, 2020), „Requiem d-moll” (Opera Śląska, 2021).

Otrzymał I Nagrodę w kategorii juniorów VII Konkursu Tańca w Gdańsku (1993), Stypendium Krajowego Funduszu na rzecz Dzieci (1993) i II Nagrodę Międzynarodowego Konkursu dla Młodych Tancerzy „Prix de Losanne” (Szwajcaria, 1994). Wyróżniony został także Nagrodą im. Jana Kiepury w kategorii Najlepszy choreograf (2016), Nagrodą za twórczość choreograficzną ZAiKS (2018) oraz Nagrodą na 100-lecie stowarzyszenia ZAiKS (2018).

Opera Krakowska